Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Rouwmiervogel
Rouwmiervogel | Cercomacra nigricans
Jet Antbird | Hormiguero azabache | Chororó-azeviche
De rouwmiervogel is een zwarte miervogel van dichte lianen en struikgewas aan bosranden ten noorden en westen van de Andes. Hij leeft in paren laag in de vegetatie, vaak bij water of moerassige plekken, en verraadt zich meestal door zijn harde, paarsgewijze zang. Van de miervogels van dit type in het gidsgebied is het mannetje het zwartst en heeft het de breedste witte staarttoppen.
Geluid
De zang van het mannetje is een reeks van vier of meer paren tonen, elk paar een scherpe, korte toon gevolgd door een langere, raspende: tsjuk-kerr tsjuk-kerr tsjuk-kerr. Het vrouwtje antwoordt vaak met een eigen reeks. De roep is een harde tsjak, meestal in reeksen herhaald.
Opname: Arcadio Marin — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
15 cm, met een vrij lange, afgeronde staart. Het mannetje is vrijwel geheel zwart, met witte randen aan de vleugeldekveren, een witte vlek tussen de schouders (vaak verborgen) en brede witte toppen aan de staartveren. Het vrouwtje is zwartachtig grijs, met dezelfde witte tekening op vleugel en staart, een lichte oogring, fijne witte streepjes op keel en borst en lichte bandering op de onderbuik. Jonge mannetjes zijn eerst dof bruinachtig en lijken daarna een tijd op het vrouwtje.
Verwarringssoorten
De tiranmiervogel Cercomacroides tyrannina is kleiner; het mannetje is grijs in plaats van zwart en mist de brede witte staarttoppen, het vrouwtje is olijfbruin met een okerbruine onderzijde. Parkers miervogel Cercomacroides parkeri leeft hoger, in bergbos boven ongeveer 1000 m; het mannetje heeft geen brede witte staarttoppen en het vrouwtje is oranjebruin van onder. De blauwmaskermiervogel Hafferia immaculata is groter, met blauwe kale huid rond het oog en zonder witte vleugeltekening.
Leefgebied
Dichte lianen en struikgewas aan de randen van vochtig en droger bos, in oud secundair bos en in oeverbegroeiing, meestal bij water of moerassige plekken. Van zeeniveau tot ongeveer 500 m in Ecuador en tot 1500 m in Colombia. Pikt insecten en spinnen van bladeren en takken, laag tot halfhoog in de vegetatie, meestal in paren. Het nest is een diepe, hangende kom in dichte begroeiing.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: in het noorden en westen, onder meer in het Caribisch laagland en het dal van de Magdalena, en van het midden van het land noordoostwaarts naar Venezuela. Ecuador: in het westelijk laagland over het grootste deel van de lengte van het land. Ontbreekt in Peru, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Midden-Panama en in Venezuela, met een aparte stand langs de Orinoco.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek langs bosranden met dichte lianen bij beken en moerassige plekken in het westen van Ecuador en het noorden van Colombia. Luister naar de raspende, paarsgewijze zang; paren laten zich vaak kort aan de rand van het struikgewas zien.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Vrij algemeen in geschikt habitat; de soort verdraagt secundair bos, maar verlies van bos en oeverbegroeiing tast de stand plaatselijk aan.
Wetenschappelijke naam
Cercomacra nigricans | Sclater, 1858
Sclater beschreef de soort in 1858 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Cercomacra voerde hij in datzelfde werk in. De geslachtsnaam combineert Grieks kerkos, 'staart', en makros, 'lang'. De soortnaam nigricans is Latijn voor 'zwartachtig'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Santa Marta, Colombia.