Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Matogrossomiervogel
Matogrossomiervogel | Cercomacra melanaria
Mato Grosso Antbird | Hormiguero de Mato Grosso | Chororó-do-pantanal
De matogrossomiervogel is een miervogel van galerijbos en droog bos in het binnenland van Zuid-Amerika, van het oosten van Bolivia tot de Pantanal. In het gidsgebied komt hij alleen in het Boliviaanse laagland voor. Paren zingen in duet: een zeer laag, droog, kikkerachtig geluid van het mannetje, beantwoord door een hoge roep van het vrouwtje.
Geluid
Het mannetje geeft een zeer laag, droog, kikkerachtig kroek-kroek, dat vaak wordt beantwoord door de hoge, schelle roep van het vrouwtje.
Opname: Jacob Wijpkema — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
16 cm, met een lange staart. Het mannetje is vrijwel geheel zwart, met witte randen aan de buitenste schouderveren, een witte vlek tussen de schouders, witte toppen aan de vleugeldekveren en de staartpennen en witte binnenranden aan de slagpennen. Het vrouwtje heeft een olijfgrijze kop en bovenzijde met een witte vlek tussen de schouders, donkergrijze vleugels en staart met witte toppen aan de dekveren en staartpennen, en een licht olijfgrijze onderzijde, witter op keel en borstmidden.
Verwarringssoorten
De zwarte miervogel Cercomacroides serva heeft een kortere staart en leeft in de onderlaag van vochtig Amazonebos; het vrouwtje is roodbruin van onder. De grijze miervogel Cercomacra cinerascens leeft hoog in lianen van vochtig bos; het mannetje is grijs en het vrouwtje olijfgeel van onder. De peruaanse miervogel Cercomacra manu leeft in bamboe in het noordwesten van Bolivia; het mannetje is donkergrijs in plaats van zwart.
Leefgebied
Galerijbos, tropisch loofverliezend bos en seizoensgebonden overstroomd savannebos, meestal dicht bij water, tot ongeveer 800 m; een deel van de stand leeft in droog chacobos. Houdt zich op in dichte onderbegroeiing met lianen en zoekt daar insecten en andere geleedpotigen. Meestal in paren. Over de broedbiologie is weinig bekend.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: ontbreekt. Ecuador: ontbreekt. Peru: ontbreekt. Bolivia: in het centrale laagland (Beni en Cochabamba) en in het uiterste oosten van Santa Cruz. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuidwesten van Brazilië (Mato Grosso en Mato Grosso do Sul, inclusief de Pantanal) en het noorden van Paraguay.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek in het oosten van Santa Cruz of in het Beni-laagland langs rivieren en in galerijbos naar dichte, met lianen begroeide onderbegroeiing; luister naar het duet van de lage kikkerachtige roep en het hoge antwoord.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Plaatselijk vrij algemeen; omzetting van droog bos en galerijbos in landbouwgrond en weiland is de voornaamste bedreiging.
Wetenschappelijke naam
Cercomacra melanaria | (Ménétries, 1835)
Ménétries beschreef de soort in 1835 als Formicivora melanaria; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Cercomacra werd in 1858 ingevoerd door Sclater. De geslachtsnaam combineert Grieks kerkos, 'staart', en makros, 'lang'. De soortnaam melanaria is afgeleid van Grieks melas, 'zwart', en betekent 'zwartachtig'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cuiabá, Mato Grosso, Brazilië.