Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Pelzelns miersluiper

Pelzelns miersluiper | Myrmotherula assimilis

Leaden Antwren | Hormiguerito plomizo | Choquinha-cinzenta

Pelzelns miersluiper is een kleine, overwegend grijze miersluiper van het overstroomde bos langs de grote rivieren van Amazonië. Hij is sterk gebonden aan riviereilanden en várzea en ontbreekt vrijwel in het bos op terra firme. Paren reizen mee met gemengde groepen in de middenlaag en het lagere bladerdak.

Pelzelns miersluiper (Myrmotherula assimilis)
Foto: Hector Bottai — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een korte, snelle reeks hoge, heldere tonen. De roep bestaat uit zachte, dalende fluittonen en droge tikjes.

Luister: ZangXC1045126

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

9–10 cm, met een korte staart en een dunne snavel. Het mannetje is egaal lichtgrijs, onder iets lichter, zonder zwarte keel; de vleugeldekveren zijn donkergrijs met witte toppen, die twee of drie smalle vleugelstrepen vormen, en de staartpennen hebben smalle witte toppen. Het vrouwtje is grijsbruin van boven, met bruingele vleugelstrepen, en okerkleurig tot bruingeel van onder, met een lichtere keel.

Verwarrings­soorten

Het mannetje van de grijze miersluiper Myrmotherula menetriesii heeft een zwarte keelvlek en leeft in terra-firmebos; het vrouwtje is warmer okerbruin van onder zonder duidelijke vleugelstrepen. De mannetjes van de witflankmiersluiper Myrmotherula axillaris en de langvleugelmiersluiper Myrmotherula longipennis hebben een zwarte keel en borst. De grijsbuikmiersluiper Isleria hauxwelli heeft zwarte vleugels met brede witte strepen en leeft dicht bij de grond in terra-firmebos.

Leefgebied

Overstroomd bos (várzea), bos op riviereilanden en bosranden langs de grote rivieren, in het laagland tot ongeveer 300 m. Zoekt kleine insecten en spinnen in het blad en tussen lianen in de middenlaag en het lagere bladerdak, vaak in paren en met gemengde groepen. Het nest is een klein kommetje, opgehangen in een vork van een tak.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Colombia: alleen in het uiterste zuiden, langs de Amazone bij Leticia. Ecuador: zeer schaars; slechts enkele meldingen van riviereilanden in het oosten. Peru: plaatselijk langs de Amazone, de Marañón, de Ucayali en hun zijrivieren in het noordoosten en oosten. Bolivia: in het noorden, in Pando en Beni, en plaatselijk in het noorden van Santa Cruz. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied langs de rivieren van het Braziliaanse Amazonegebied.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Bezoek riviereilanden in de Amazone bij Iquitos of Leticia en zoek in het jonge bos en de lianen naar gemengde groepen. Let op een kleine, grijze miersluiper zonder zwarte keel.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort is plaatselijk algemeen in geschikt rivierbos; riviereilanden en várzea zijn op veel plaatsen nog grotendeels intact.

Wetenschappelijke naam

Myrmotherula assimilis | Pelzeln, 1868

Pelzeln beschreef de soort in 1868 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Myrmotherula werd in 1858 ingevoerd door Sclater. De geslachtsnaam is een verkleinvorm van Myrmothera (Grieks murmos, 'mier', en thēras, 'jager'): kleine mierenjager. De soortnaam is Latijn assimilis, 'gelijkend', naar de gelijkenis met verwante soorten. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Rio Amajaú, Rio Negro, Amazonas, Brazilië.