Alle soorten › Roofvogels › Havikachtigen › Prairiebuizerd
Prairiebuizerd | Buteo swainsoni
Swainson's Hawk | Aguililla de Swainson | Gavião-papa-gafanhoto
De prairiebuizerd is een slanke, langvleugelige buizerd uit het westen van Noord-Amerika die een van de langste trekroutes van alle roofvogels aflegt: van de prairies tot de pampa's van Argentinië. Hij trekt in grote groepen, vaak samen met breedvleugelbuizerds en kalkoengieren, en passeert het gidsgebied vooral in het najaar en het voorjaar. In het overwinteringsgebied leeft hij grotendeels van insecten.
Geluid
Tijdens de trek en in de winter meestal stil. De roep is een hoge, ijle, langgerekte schreeuw, krieeeer.
Opname: Sue Riffe — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
48–56 cm; het vrouwtje is iets groter. Lange, vrij spitse vleugels die bij de zittende vogel tot of voorbij de staartpunt reiken. De lichte vorm is grijsbruin van boven, met een witte keel en voorhoofd, een brede donkerbruine borstband en een lichte buik. In de vlucht steken de witte ondervleugeldekveren sterk af tegen de donkere slagpennen; geen andere buizerd in het gidsgebied heeft dit patroon. Er zijn ook roodbruine en donkere vormen. De staart is grijs met smalle donkere banden en een bredere band voor de top. In glijvlucht houdt hij de vleugels in een ondiepe V. Jonge vogels zijn geelbruin met donkere vlekken op borst en flanken, een lichte kop en een donkere baardstreep.
Verwarringssoorten
De breedvleugelbuizerd Buteo platypterus is kleiner en compacter, met kortere vleugels en lichte slagpennen met een donkere achterrand. De roodstaartbuizerd Buteo jamaicensis is forser, met een donkere voorrand van de ondervleugel, een band van strepen over de buik en, als volwassene, een roodbruine staart. De witstaartbuizerd Geranoaetus albicaudatus heeft een witte staart met een zwarte band voor de top en roodbruine schouders, en de vleugels reiken bij de zittende vogel ver voorbij de staart.
Leefgebied
Open land: graslanden, weiland, akkers, savanne en rijstvelden; rust 's nachts in bosjes of op hoogspanningsmasten. Tijdens de trek in grote groepen in thermiek boven open land en dalen. In de winter eet hij vooral sprinkhanen en andere grote insecten, vaak op de grond of achter ploegende machines; in het broedgebied vooral knaagdieren. Broedt in Noord-Amerika.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia doortrekker, plaatselijk in grote groepen, in de Andesdalen en in het oostelijke laagland; enkele vogels overwinteren. In Ecuador en Peru schaarse doortrekker, met de meeste waarnemingen in het oosten. In Bolivia schaarse doortrekker en wintergast in het laagland. Ontbreekt op de Galápagos. Broedt in het westen van Noord-Amerika en overwintert vooral in de pampa's van Argentinië.
- Wintergast (ca. okt–mrt)
- Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Let in oktober en in maart en april in Colombia op groepen trekkende roofvogels boven open dalen en de randen van de Llanos; in een groep breedvleugelbuizerds valt de prairiebuizerd op door zijn lange, spitse vleugels met donkere slagpennen.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. In het midden van de jaren negentig stierven in Argentinië tienduizenden vogels door insecticiden op akkers; na beperking van die middelen is de stand stabiel.
Wetenschappelijke naam
Buteo swainsoni | Bonaparte, 1838
Bonaparte beschreef de soort in 1838 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Buteo werd in 1799 ingevoerd door De Lacépède. De geslachtsnaam is Latijn buteo, de Romeinse naam voor de buizerd. De soortnaam eert William Swainson (1789–1855), Engels natuuronderzoeker en illustrator. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit (volgens de beschrijving).