Alle soorten › Papegaaiachtigen › Papegaaien › Pruimkopmargrietje
Pruimkopmargrietje | Pionus tumultuosus
Speckle-faced Parrot | Loro tumultuoso | Maitaca-de-cara-pintada
Het pruimkopmargrietje is het margrietje van het hogere bergbos van de Andes. In de hier gevolgde ruime opvatting omvat de soort twee duidelijk verschillende vormen: in het zuiden een vorm met een paarsrode, gespikkelde kop en in het noorden een vorm met een witachtige, donker gespikkelde kop, die vaak als aparte soort wordt behandeld, Pionus seniloides. Groepen vliegen met diepe vleugelslagen over het nevelwoud.
Geluid
Een hese, schorre roep, zoals krèèk, in de vlucht herhaald, en kwetterende geluiden van zittende groepen.
Opname: Jacob Wijpkema — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
29 cm, gedrongen, met een korte, vierkante staart en een geelachtige snavel. Het lichaam is groen. Bij de zuidelijke vorm zijn kop en keel paarsrood tot pruimkleurig met witte spikkels, en de borst is dof paarsachtig. Bij de noordelijke vorm is de kop witachtig met grijze en donkere spikkels, en de borst dof paarsgrijs. Rond het oog ligt een kale, grijze ring. De onderstaartdekveren zijn rood. De seksen zijn gelijk. Jongen zijn groener op kop en borst.
Verwarringssoorten
Het roodsnavelmargrietje Pionus sordidus heeft een rode snavel en een blauwachtige kop, en leeft lager. Het bronsvleugelmargrietje Pionus chalcopterus is donker blauwbruin met bronskleurige vleugels en leeft eveneens lager. De schubnekamazone Amazona mercenarius is groter, met een langere staart en een groene kop met geschubde nek. De andespapegaai Hapalopsittaca amazonina en verwante soorten zijn kleiner, met rood of oranje in het gezicht en blauw in de vleugel.
Leefgebied
Vochtig bergbos, nevelwoud en de randen daarvan, ook gedeeltelijk ontboste hellingen met verspreide bomen, ruwweg tussen 1500 en 3300 m. Eet vruchten, zaden en bloemen in het bladerdak en zwerft met het aanbod van voedsel, soms tot lager op de hellingen. Broedt in holten in bomen.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia (noordelijke vorm) in de Andes, vooral de Centrale en Oost-Andes. In Ecuador (noordelijke vorm) op beide flanken van de Andes. In Peru in het noorden de noordelijke vorm, verder naar het zuiden langs de oostflank de zuidelijke vorm. In Bolivia (zuidelijke vorm) op de oostflank, in La Paz en Cochabamba. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in de Andes van Venezuela.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Langs wegen door nevelwoud op de oostflank, bijvoorbeeld in het noorden van Ecuador of op de weg naar Manu in Peru; groepen vliegen in de ochtend roepend over de hellingen. In vruchtdragende bomen zitten ze vaak stil en verborgen in het blad.
Staat van instandhouding
Niet geëvalueerd in deze taxonomische opvatting. De soort komt over een groot gebied voor en verdraagt enige verstoring van het bos, maar ontbossing van het bergbos is een plaatselijke bedreiging.
Wetenschappelijke naam
Pionus tumultuosus | (Tschudi, 1844)
Tschudi beschreef de soort in 1844 als Psittacus tumultuosus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Pionus werd in 1832 ingevoerd door Wagler. De geslachtsnaam komt van Grieks piōn, 'vet, gezet', naar de gedrongen bouw. De soortnaam komt van Latijn tumultuosus, 'rumoerig, lawaaierig', van tumultus, 'tumult, rumoer'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Peru.