Alle soorten › Zangvogels › Tangaren › Roodbuikspitssnavel

Roodbuikspitssnavel | Conirostrum speciosum

Chestnut-vented Conebill | Picocono culicastaño | Figuinha-de-rabo-castanho

De roodbuikspitssnavel is een kleine spitssnavel van de kronen van laaglandbos ten oosten van de Andes. Het mannetje is blauwgrijs met een kastanjebruine onderstaart, het vrouwtje groenig met een blauwgrijze kop. Hij trekt vaak mee in gemengde groepen hoog in het bladerdak en verraadt zich daar vaak eerst door zijn hoge roepjes.

Roodbuikspitssnavel (Conirostrum speciosum)
Foto: Pablo Cauã da Silva Toledo — CC BY 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Roept dunne, hoge tsit-tonen. De zang is een korte, hoge, snel afgeraffelde reeks tonen.

Luister: ZangXC1018880

Opname: Robson Silva e Silva — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

10,5 cm, met een fijne, puntige snavel. Het mannetje is van boven donker blauwgrijs en van onderen lichter grijs, met een witachtige buik, een kastanjebruine onderstaart en een kleine witte vlek aan de basis van de handpennen. Het vrouwtje heeft een blauwgrijze kruin en nek, olijfgroene bovendelen en lichte, grijsachtige tot geelachtig witte onderdelen, zonder kastanjebruin. Jonge vogels lijken op het vrouwtje.

Verwarrings­soorten

Het mannetje van de tweekleurige spitssnavel Conirostrum bicolor mist de kastanjebruine onderstaart en de witte vleugelvlek, en leeft op riviereilanden en in mangroven. De parelborstspitssnavel Conirostrum margaritae is van onderen egaal parelgrijs, zonder kastanjebruin. Vrouwtjes van pitpits (Dacnis) zijn groener en hebben een kortere, dikkere snavel; het vrouwtje van de turkooispitpit Dacnis hartlaubi heeft lichtere ogen.

Leefgebied

Kronen en randen van vochtig en halfvochtig laaglandbos, várzea, rivierbos, galerijbos en oude secundaire groei, meestal onder 1000 m, plaatselijk hoger in de uitlopers. Zoekt actief tussen bladeren en twijgen naar insecten en spinnen, vaak in gemengde groepen met tangaren. Het nest is een kleine kom hoog in een boom.

Verspreiding en trek

In Colombia in het laagland ten oosten van de Andes, plaatselijk ook in de Magdalenavallei. In Ecuador in het oostelijke laagland en de uitlopers. In Peru wijdverbreid in het Amazonelaagland. In Bolivia in het noorden en oosten, tot in het Chiquitano-droogbos. Komt niet voor op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Venezuela, de Guyana's, een groot deel van Brazilië, Paraguay en het noordoosten van Argentinië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-11-01 – 2026-10-31), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Kijk vanaf kronenplatforms en torens in het Amazonelaagland, of langs open bosranden, naar gemengde groepen hoog in de bomen; let bij het mannetje op de kastanjebruine onderstaart.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Wijdverbreid en verdraagt randen en oud secundair bos.

Wetenschappelijke naam

Conirostrum speciosum | (Temminck, 1824)

Temminck beschreef de soort in 1824 als Sylvia speciosa; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Conirostrum werd in 1838 ingevoerd door D'Orbigny, ACVMD & de Lafresnaye. De geslachtsnaam combineert Latijn conus, 'kegel', en rostrum, 'snavel'. De soortnaam is Latijn speciosus, 'opvallend, in het oog springend'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Rio de Janeiro, Brazilië.