Alle soorten › Zangvogels › Muggeneters › Roodkruinmuggeneter
Roodkruinmuggeneter | Conopophaga castaneiceps
Chestnut-crowned Gnateater | Jejenero coronicastaño | Chupa-dente-de-coroa-castanha
De roodkruinmuggeneter is een muggeneter van de bergbossen op de flanken van de Andes, met een oranjerode kruin en een wit pluimpje achter het oog. Hij houdt van dichte, jonge begroeiing in open plekken in het bos, zoals begroeide aardverschuivingen. Zijn kikkerachtige zang verraadt hem vaker dan zijn verschijning.
Geluid
De zang is een reeks kikkerachtige, licht tweelettergrepige tonen die na de eerste één of twee tonen versnellen en luider worden. Roepen zijn een hees zjiek en een lager sjek.
Opname: Carlos Delgado JUMABITA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
13–14 cm, rond en kortstaartig, op lange poten. Het mannetje heeft bruine bovendelen, een oranjerode kruin, een grijs gezicht, grijze keel en borst, oranjebruine flanken en een wit pluimpje achter het oog. In het zuiden van Peru is alleen het voorhoofd oranjerood en is het mannetje donkerder, met een witte buikvlek; in de Colombiaanse Chocó is de rug olijfkleuriger. Het vrouwtje heeft een oranjerode kop en borst, een witachtige buik en een kleiner pluimpje.
Verwarringssoorten
De leigrijze muggeneter Conopophaga ardesiaca vervangt hem in het zuidoosten van Peru en in Bolivia; het mannetje is donkerder grijs, zonder oranjerode kruin. Dwergmierpitta's zoals de noordelijke roestborstdwergmierpitta Grallaricula ferrugineipectus en de okerborstdwergmierpitta Grallaricula flavirostris hebben een oranjebruine of okerkleurige borst, maar geen wit pluimpje en zitten rechtop op dunne takjes.
Leefgebied
De ondergroei van vochtig voetheuvel- en bergbos, vooral in dichte, jonge begroeiing in open plekken zoals oude aardverschuivingen en omgevallen bomen, meestal tussen 1000 en 2000 m, plaatselijk vanaf 500 m en in Peru tot ongeveer 2200 m. Zoekt geleedpotigen in de strooisellaag en het blad vlak boven de grond. Het nest is een verborgen kommetje, minder dan een meter boven de grond.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia plaatselijk op de westflank van de Westelijke Andes en in de Serranía de Baudó, en in de Centrale en Oostelijke Andes. In Ecuador op de oostflank. In Peru op de oostflank, van San Martín in het noorden en van Huánuco tot Cusco. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Luister langs bosranden, wegbermen en begroeide aardverschuivingen in bergbos naar de versnellende kikkerachtige zang. Het mannetje zingt vaak vanaf een lage, dwarse stengel en blijft daar lang op dezelfde plek.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Plaatselijk schaars, maar de soort profiteert mogelijk van dichte opslag in verstoord bos.
Wetenschappelijke naam
Conopophaga castaneiceps | Sclater, 1857
Sclater beschreef de soort in 1857 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Conopophaga werd in 1816 ingevoerd door Vieillot. De geslachtsnaam komt van Oudgrieks kōnōps, 'mug', en -phagos, '-etend': 'muggeneter'. De soortnaam komt van Latijn castaneus, 'kastanjebruin', en -ceps, '-kop', naar de kastanjebruine kruin. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Bogotá, Colombia.