Alle soorten › Papegaaiachtigen › Papegaaien › Roodschouderpapegaai

Roodschouderpapegaai | Touit huetii

Scarlet-shouldered Parrotlet | Periquito hombrirrojo | Apuim-de-asa-vermelha

De roodschouderpapegaai is een kleine, kortstaartige papegaai van het Amazonelaagland en de voetheuvels ten oosten van de Andes. Zittend is hij overwegend groen, maar in de vlucht vallen de scharlakenrode ondervleugeldekveren op, waaraan de soort haar naam dankt. Groepen zwerven over grote afstanden en zijn op veel plaatsen onregelmatig aanwezig.

Roodschouderpapegaai (Touit huetii)
Foto: Tommy Andriollo — CC BY 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een hoge, nasale, wat schurende roep, zoals tsjiek of kuwiek, in de vlucht herhaald; groepen roepen door elkaar.

Luister: RoepXC854933

Opname: Guilherme Melo — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

15–16 cm, met een korte, rechte staart en een gelige snavel. Het kleed is groen, van onder geelgroen. Het voorhoofd en de teugel zijn zwartachtig, de voorkant van het gezicht donkerblauw, en rond het oog ligt een lichte, kale ring. De dekveren van de bovenvleugel zijn deels blauw. De ondervleugeldekveren en oksels zijn scharlakenrood. Bij het mannetje zijn de buitenste staartpennen magentarood met een zwarte punt, bij het vrouwtje groengeel. Jonge vogels zijn doffer.

Verwarrings­soorten

De saffierstuitpapegaai Touit purpuratus heeft een blauwe stuit, een bruine schoudervlek en geen rood onder de vleugel. De amazoneparkiet Nannopsittaca dachilleae is kleiner, met een lichtblauw voorhoofd en zonder rood. De kobaltvleugelparkiet Brotogeris cyanoptera heeft een langere, spitse staart, blauwe slagpennen en een oranje kinvlek. Sclaters muspapegaai Forpus modestus is kleiner, zonder rood onder de vleugel.

Leefgebied

Vochtig regenwoud op terra firme en in de voetheuvels, overstromingsbos en de randen daarvan, van het laagland tot ruwweg 1200 m. Eet vruchten, zaden en bloemen in het bladerdak en bezoekt in het zuidoosten van Peru kleiwanden langs rivieren. Broedt in holten in bomen.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia ten oosten van de Andes, vooral in de voetheuvels en het laagland van het oosten. In Ecuador en Peru in het Amazonelaagland en de voetheuvels van de oostflank. In Bolivia in het noorden en het laagland langs de Andes. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Venezuela, de Guyana's, Trinidad en Brazilië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

In het laagland en de voetheuvels van het zuidoosten van Peru, onder meer bij kleiwanden langs de rivieren, en elders boven het bos, waar groepen snel en hoog voorbijvliegen. Let in de vlucht op de rode ondervleugel.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort heeft een groot verspreidingsgebied, maar komt verspreid en onregelmatig voor; plaatselijk verdwijnt bos door ontginning.

Wetenschappelijke naam

Touit huetii | (Temminck, 1830)

Temminck beschreef de soort in 1830 als Psittacus huetii; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Touit werd in 1855 ingevoerd door Gray. De geslachtsnaam komt uit het uitgestorven Tupi, waarin tuí eté 'echt klein papegaaitje' betekent; Marcgrave gebruikte in 1648 al 'Tuiete' voor een kleine papegaai. De soortnaam eert Nicolas Huët (1770–1830), Frans schilder en vogelillustrator. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Boven-Amazonegebied (vermoedelijk Peru).