Alle soorten › Glansvogelachtigen › Glansvogels › Roodstaartglansvogel

Roodstaartglansvogel | Galbula ruficauda

Rufous-tailed Jacamar | Jacamar colirrufo | Ariramba-de-cauda-ruiva

De roodstaartglansvogel is de meest verspreide glansvogel, van het zuiden van Mexico tot het noorden van Argentinië. In het gidsgebied leeft hij vooral in Colombia, het westen van Ecuador en het oosten van Bolivia, langs bosranden en in open bos. Met zijn lange, naaldvormige snavel en glanzend groene bovendelen zit hij rechtop op een open tak en vliegt uit naar vlinders en libellen.

Roodstaartglansvogel (Galbula ruficauda)
Foto: Bernard DUPONT from FRANCE — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een scherpe, hoge piek of pieuw, en een lange, versnellende reeks hoge tonen die eindigt in een triller; paren zingen vaak samen.

Luister: ZangXC1080137

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

22–25 cm, inclusief de lange staart, met een lange, dunne, zwarte snavel. Bovendelen en een brede borstband zijn glanzend metaalgroen met een goud- of koperachtige weerschijn. Het mannetje heeft een witte keel, het vrouwtje een geelbruine keel. De buik is roodbruin. De buitenste staartpennen zijn roodbruin, zodat de staart van onderen grotendeels roestkleurig is. Vogels ten westen van de Andes (groep melanogenia) hebben een zwarte kin en minder roodbruin in de staart. Jonge vogels zijn doffer.

Verwarrings­soorten

De groenstaartglansvogel Galbula galbula heeft een groene staart zonder roodbruin aan de onderkant en leeft in het uiterste oosten van Colombia. De bronsglansvogel Galbula leucogastra is kleiner en donkerder, met een witte buik. De geelsnavelglansvogel Galbula albirostris heeft een gele snavel en leeft binnen in het bos. De bruinkeelglansvogel Brachygalba lugubris is kleiner en donkerbruin, met een kortere staart.

Leefgebied

Bosranden, open en secundair bos, galerijbos, droog en halfvochtig bos, struweel met bomen en plantages, van het laagland tot ongeveer 1200 m, plaatselijk hoger. Zit op een open, beschaduwde tak op lage tot middelhoogte en vliegt uit naar vlinders, libellen, bijen en wespen, die hij tegen een tak slaat voordat hij ze eet. Nestelt in een gang in een aarden wal, een oever of een termietennest.

Verspreiding en trek

In Colombia wijdverbreid in het laagland: het Caribische kustgebied, de dalen van de Magdalena en de Cauca, de Pacifische kust en de llanos. In Ecuador in het westelijke laagland en de voetheuvels. In Bolivia in het noorden en oosten, in de laaglanden van Beni en Santa Cruz. Ontbreekt in Peru en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van het zuiden van Mexico via Midden-Amerika tot Venezuela, Trinidad, de Guyana's, Brazilië, Paraguay en het noorden van Argentinië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Langs bosranden en paden met open plekken in het laagland van Noord-Colombia en West-Ecuador. Na een uitval keert de vogel vaak naar dezelfde tak terug, zodat je hem lang kunt volgen.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort heeft een zeer groot verspreidingsgebied en verdraagt secundair bos en de randen van cultuurland.

Wetenschappelijke naam

Galbula ruficauda | Cuvier, GLCFD, 1816

Cuvier, GLCFD beschreef de soort in 1816 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Galbula werd in 1760 ingevoerd door Brisson. De geslachtsnaam komt van Latijn galbula, de naam voor een kleine gele vogel. De soortnaam komt van Latijn rufus, 'roodbruin', en cauda, 'staart': 'roodstaartig'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Guyana's.