Alle soorten › Koekoeksvogels › Koekoeken › Roodvleugelgrondkoekoek
Roodvleugelgrondkoekoek | Neomorphus rufipennis
Rufous-winged Ground Cuckoo | Cuco hormiguero alirrufo | Jacu-estalo-de-asa-vermelha
De roodvleugelgrondkoekoek is een grote grondkoekoek van de bossen van het Guianaschild, ten noorden van de Amazone. In het gidsgebied is hij alleen bekend van enkele meldingen in het uiterste oosten van Colombia, aan de rand van zijn verspreidingsgebied. Net als de andere grondkoekoeken loopt hij over de bosbodem en volgt hij trekmieren en pekari's.
Geluid
Een laag, doffe hoe, soms in korte reeksen, en een luid, droog klepperen met de snavel bij opwinding.
Opname: Allen T. Chartier — CC BY-NC-SA 3.0 · xeno-canto
Herkenning
48–51 cm, met een lange staart en een zware, gelige tot groenachtige snavel. Kop, kuif en hals zijn donker blauwzwart; rond het oog zit een vlek naakte, rode huid. Mantel en staart zijn donker met een groene tot paarse glans. De handpennen zijn opvallend roodbruin, vooral zichtbaar in de vlucht en als de vogel de vleugels spreidt. Keel en borst zijn grijs, de buik lichter grijs tot vuilwit. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
De roodsnavelgrondkoekoek Neomorphus pucheranii, die ten westen van dit gebied leeft, heeft een rode snavel en rode poten, een bruinere rug, een geschubde borst en geen roodbruine handpennen. De roodbuikgrondkoekoek Neomorphus geoffroyi heeft een bruine rug, een smalle zwarte borstband en een roodbruine onderstaartstreek.
Leefgebied
Vochtig laaglandbos op terra firme met een open ondergroei, tot ongeveer 1000 m in de heuvels van het Guianaschild. Foerageert op de bodem bij zwermen trekmieren en groepen pekari's en eet grote insecten en kleine gewervelde dieren. Over het nest is weinig bekend.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In het gidsgebied alleen een zeldzame dwaalgast of grensgeval in het uiterste oosten van Colombia (Guainía en Vaupés), met slechts enkele meldingen. Ontbreekt in Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuiden van Venezuela, Guyana en het noorden van Brazilië, ten noorden van de Amazone.
Hoe en wanneer kijken
In het gidsgebied niet gericht te zoeken. Wie in de bossen van het uiterste oosten van Colombia is, kan letten op het klepperen van de snavel bij zwermen trekmieren.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd, al is de soort overal schaars. Het grootste deel van het leefgebied ligt in uitgestrekte, weinig verstoorde bossen; plaatselijk lijdt hij onder ontbossing en mijnbouw.
Wetenschappelijke naam
Neomorphus rufipennis | (Gray, 1849)
Gray beschreef de soort in 1849 als Cultrides rufipennis; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Neomorphus werd in 1827 ingevoerd door Gloger. De geslachtsnaam komt van Grieks neos, 'nieuw', en morphē, 'vorm': 'nieuwe vorm'. De soortnaam rufipennis komt van Latijn rufus, 'roodbruin', en penna, 'veer, vleugel': 'met roodbruine vleugels'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Benedenloop van de Orinoco, Venezuela.