Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Roodvleugelmierklauwier

Roodvleugelmierklauwier | Thamnophilus torquatus

Rufous-winged Antshrike | Batará alirrufo | Choca-de-asa-vermelha

De roodvleugelmierklauwier is een kleine mierklauwier met roodbruine vleugels uit de cerrado en het struweel van centraal Zuid-Amerika. Het mannetje heeft een zwarte kruin en een gebandeerde keel en borst. In het gidsgebied komt hij alleen in het oosten van Bolivia voor.

Roodvleugelmierklauwier (Thamnophilus torquatus)
Foto: Thomaz de Carvalho Callado — CC BY 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een versnellende reeks nasale tonen met een kort, iets lager slot, gelijkend op die van verwante mierklauwieren. Daarnaast korte, grommende roepjes.

Luister: ZangXC1018772

Opname: Robson Silva e Silva — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

14 cm. Beide seksen hebben roodbruine vleugels. Het mannetje heeft een zwarte kruin, een grijsbruine rug, een zwarte staart met witte bandjes en een witachtige onderzijde met zwarte bandering op keel en borst. Het vrouwtje heeft een roodbruine kruin en een okergele onderzijde met weinig bandering.

Verwarrings­soorten

De roodkapmierklauwier Thamnophilus ruficapillus leeft hoger in de Andes; ook het mannetje heeft een roodbruine kruin en de vleugels zijn minder roodbruin. De gebandeerde mierklauwier Thamnophilus doliatus heeft geen roodbruine vleugels; het mannetje is ook op de rug gebandeerd. De grijskapmierklauwier Thamnophilus caerulescens mist de roodbruine vleugels en leeft in vochtiger bos.

Leefgebied

Cerrado, struweel, bosranden, galerijbos en droog, halfopen bos op zandige of rotsige bodem; in Bolivia tot ongeveer 1000 m. Zoekt laag in dichte struiken naar insecten, meestal in paren. Het nest is een kommetje in een gaffel.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Bolivia: alleen in het oosten, in de cerrado en het struweel van het departement Santa Cruz, onder meer in de streek van Noel Kempff Mercado. Ontbreekt in Colombia, Ecuador, Peru en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het oosten en midden van Brazilië, vooral in de cerrado en de caatinga, en plaatselijk in Paraguay.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in cerrado en struweel in het oosten van Santa Cruz naar paren laag in de struiken; de zang verraadt de vogels het eerst.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De cerrado wordt op grote schaal omgezet in landbouwgrond, maar de soort is wijdverspreid en verdraagt struweel.

Wetenschappelijke naam

Thamnophilus torquatus | Swainson, 1825

Swainson beschreef de soort in 1825 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Thamnophilus werd in 1816 ingevoerd door Vieillot. De geslachtsnaam komt van Grieks thamnos, 'struik', en philos, 'liefhebbend': struikminnaar. De soortnaam komt van Latijn torquatus, 'met een halsband'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Urupé, Bahia, Brazilië.