Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Roodkapmierklauwier
Roodkapmierklauwier | Thamnophilus ruficapillus
Rufous-capped Antshrike | Batará pardo | Choca-de-chapéu-vermelho
De roodkapmierklauwier is een mierklauwier met een roodbruine kruin en een fijn gebandeerde onderzijde bij het mannetje. In het gidsgebied leeft hij in struweel en bosranden op de oostflank van de Andes en in droge dalen in Peru en Bolivia. Een tweede, afgezonderde stand leeft in het zuidoosten van Zuid-Amerika.
Geluid
De zang is een reeks nasale tonen die versnelt en eindigt in een iets lagere, grommende toon, zoals bij verwante mierklauwieren. Daarnaast korte, klagende roepjes.
Opname: Kauê Werner — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
16 cm. Beide seksen hebben een roodbruine kruin en olijfbruine bovendelen met roodbruin getinte vleugels. Het mannetje heeft een zwartachtige staart met witte bandjes en een witachtige onderzijde met fijne zwarte bandering, vooral op borst en flanken. Het vrouwtje is onderaan okerkleurig tot geelbruin, met weinig of geen bandering.
Verwarringssoorten
Het mannetje van de grijskapmierklauwier Thamnophilus caerulescens is grijs met een zwartere kruin en mist de bandering onderaan; het vrouwtje heeft een minder roodbruine kruin. De gebandeerde mierklauwier Thamnophilus doliatus leeft lager; het mannetje is ook op de rug gebandeerd en het vrouwtje is kaneelbruin met een gestreepte wang. De roodvleugelmierklauwier Thamnophilus torquatus in de cerrado van Bolivia heeft bij het mannetje een zwarte kruin en sterker roodbruine vleugels.
Leefgebied
Struweel, bosranden, struikbegroeiing op open plekken, droog en vochtig bergbos en gedegradeerde hellingen op de oostflank van de Andes en in droge dalen, ruwweg tussen 1000 en 3000 m. Zoekt laag tot halfhoog in dichte vegetatie naar insecten. Het nest is een kommetje in een gaffel van een struik.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Peru: op de oostflank van de Andes en in de droge dalen, van het Marañóngebied in het noorden tot Cusco en Puno. Bolivia: in de Yungas en de droge dalen van La Paz, Cochabamba, Santa Cruz, Chuquisaca en Tarija. Ontbreekt in Colombia, Ecuador en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het noordwesten van Argentinië en, als aparte stand, in het zuidoosten van Brazilië, Paraguay, Uruguay en het noordoosten van Argentinië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek op struikrijke hellingen en bosranden in de dalen van de oostflank; paren bewegen laag door dichte begroeiing en verraden zich door hun zang.
Staat van instandhouding
Niet geëvalueerd in de huidige afbakening. De soort leeft vooral in randen en struweel en verdraagt kleinschalige verstoring.
Wetenschappelijke naam
Thamnophilus ruficapillus | Vieillot, 1816
Vieillot beschreef de soort in 1816 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Thamnophilus voerde hij in datzelfde werk in. De geslachtsnaam komt van Grieks thamnos, 'struik', en philos, 'liefhebbend': struikminnaar. De soortnaam komt van Latijn rufus, 'rood', en capillus, 'hoofdhaar': met een rode kap. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Corrientes, Argentinië.