Alle soorten › Papegaaiachtigen › Papegaaien › Santamartaparkiet

Santamartaparkiet | Pyrrhura viridicata

Santa Marta Parakeet | Periquito de Santa Marta | Tiriba-de-santa-marta

De santamartaparkiet is een middelgrote, langstaartige parkiet die alleen in de Sierra Nevada de Santa Marta in het noorden van Colombia voorkomt. Hij leeft in groepen in het bergbos en de bosranden op middelhoge hoogte. Met een klein verspreidingsgebied en een kleine stand is hij een van de bedreigde endemische vogels van dit geïsoleerde gebergte.

Santamartaparkiet (Pyrrhura viridicata)
Foto: Christoph Moning — CC BY 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Schel, schor gekwetter, vooral in de vlucht, zoals een herhaald kriek-kriek; groepen in een boom maken zachte, krassende en babbelende geluiden.

Luister: RoepXC313028

Opname: GABRIEL LEITE — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

25 cm, met een lange, spitse staart en een lichte, hoornkleurige snavel. Het kleed is overwegend groen, met een smalle rode voorhoofdsband en een donker roodbruine oorvlek. Op de buik zit een wisselend grote oranjerode vlek. De vleugelboeg en de ondervleugeldekveren zijn rood met geel, wat vooral in de vlucht zichtbaar is. De staart is van boven groen met een roodbruine punt en van onder dof roodbruin. Rond het oog zit een kale, lichte ring. De seksen zijn gelijk; jonge vogels hebben minder rood op buik en vleugel.

Verwarrings­soorten

De roodvoorhoofdparkiet Psittacara wagleri komt in hetzelfde gebergte voor, maar is groter, met een rood voorhoofd en een egaal groene staart, zonder rode buikvlek of rood en geel in de vleugel. In de Sierra Nevada de Santa Marta komt geen andere Pyrrhura voor; de perijaparkiet Pyrrhura caeruleiceps leeft in de nabijgelegen Serranía de Perijá en heeft een blauwe kruin.

Leefgebied

Vochtig bergbos, nevelwoud en de randen daarvan, en halfopen terrein met verspreide bomen, meestal tussen 1800 en 2800 m, plaatselijk lager of hoger. Eet vruchten, bloemen en zaden in de boomkruinen. Broedt in holten in bomen en dode palmen; in het gebied worden ook nestkasten gebruikt.

Verspreiding en trek

Alleen in Colombia, in de Sierra Nevada de Santa Marta, in de departementen Magdalena, La Guajira en Cesar. Ontbreekt in Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos. Endemisch voor het gidsgebied.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Op de bergrug van San Lorenzo, boven Minca, onder meer in het reservaat El Dorado, waar groepen in de bosrand en in de toppen van vruchtdragende bomen foerageren. Let in de vroege ochtend op laag overvliegende, kwetterende groepen.

Staat van instandhouding

Bedreigd. De soort heeft een klein verspreidingsgebied en een kleine stand; bergbos in de Sierra Nevada de Santa Marta is op grote schaal omgezet in weiland, koffie- en andere teelten, en het resterende bos is versnipperd. Bescherming van bos en het plaatsen van nestkasten helpen de stand plaatselijk.

Wetenschappelijke naam

Pyrrhura viridicata | Todd, 1913

Todd beschreef de soort in 1913 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Pyrrhura werd in 1856 ingevoerd door Bonaparte. De geslachtsnaam komt van Grieks purrhos, 'vuurrood', en oura, 'staart'. Latijn viridicatus, 'groen gemaakt, groenachtig'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit San Lorenzo, Sierra Nevada de Santa Marta, Colombia.