Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Santamartastruiktiran

Santamartastruiktiran | Myiotheretes pernix

Santa Marta Bush Tyrant | Atrapamoscas de Santa Marta | Tirano-arbustivo-de-santa-marta

De santamartastruiktiran is een middelgrote, donkerbruine tiran die alleen voorkomt in de Sierra Nevada de Santa Marta in het noorden van Colombia. Hij leeft aan bosranden en in struikgewas op de hogere hellingen. Door zijn kleine verspreidingsgebied en het verlies van bos is hij bedreigd.

Santamartastruiktiran (Myiotheretes pernix)
Foto: Alejandro Bayer Tamayo — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een hoog, dun, fluitend roepje, met tussenpozen herhaald; de zang is weinig beschreven.

Luister: ZangXC235997

Opname: Niels Krabbe — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

19–20 cm, met een zwarte, vrij smalle snavel. De bovendelen zijn donker roetbruin, met een korte witte streep boven de teugel. De keel is wit met donkere strepen, de borst donkerbruin, de buik kaneelkleurig. De vleugels zijn donker; in de vlucht is kaneel in de handpennen en op de ondervleugel te zien. De staart is donkerbruin. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De streepkeelstruiktiran Myiotheretes striaticollis is groter, met lichtere, egaal bruine bovendelen, een geheel kaneelkleurige borst en buik en een kaneelkleurige staart; hij leeft ook in de Sierra Nevada de Santa Marta, meestal in opener terrein. De kaneeltiran Pyrrhomyias cinnamomeus is veel kleiner, met een ongestreepte, kaneelkleurige onderzijde en een kaneelkleurige vleugelband.

Leefgebied

Randen van vochtig bergbos, open plekken met struiken, jong secundair bos en struikgewas op oude kapvlakten, ongeveer tussen 2100 en 2900 m, plaatselijk hoger. Zit op een tak aan de bosrand en vliegt uit naar insecten. Over de broedbiologie is weinig bekend.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Colombia: alleen in de Sierra Nevada de Santa Marta, vooral aan de noordwestzijde rond de San Lorenzo-kam. Ontbreekt in Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek langs de weg naar de San Lorenzo-kam boven Minca, bij het reservaat El Dorado, aan bosranden en in struikgewas boven ongeveer 2200 m.

Staat van instandhouding

Bedreigd. De soort heeft een klein verspreidingsgebied, en het leefgebied wordt aangetast door ontbossing, branden en landbouw op de hellingen van de Sierra Nevada de Santa Marta.

Wetenschappelijke naam

Myiotheretes pernix | (Bangs, 1899)

Bangs beschreef de soort in 1899 als Ochthodiaeta pernix; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Myiotheretes werd in 1850 ingevoerd door Reichenbach. De geslachtsnaam komt van Grieks muia, 'vlieg', en thērētēs, 'jager': een vliegenjager. Latijn pernix, 'vlug, behendig'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Macotama, Sierra Nevada de Santa Marta, Colombia.