Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Roetkleurige struiktiran
Roetkleurige struiktiran | Myiotheretes fumigatus
Smoky Bush Tyrant | Alinaranja ahumada | Tirano-arbustivo-fuliginoso
De roetkleurige struiktiran is een vrij grote, egaal donkerbruine tiran van de bovenste bergbossen in de noordelijke en centrale Andes. Hij zit vaak rechtop op een kale tak of struiktop aan een bosrand en vliegt uit naar insecten. In de vlucht toont hij kaneelkleurige ondervleugels, het belangrijkste kenmerk van de soort.
Geluid
Een heldere, dalende fluittoon wieeuw, vaak met tussenpozen herhaald, vooral in de vroege ochtend; daarnaast een kort tsiep.
Opname: Brian Cox — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
20 cm, met een vrij lange staart en een rechte, zwarte snavel. Het hele kleed is roetbruin, de onderzijde iets lichter. Een smalle, lichte wenkbrauwstreep is soms zichtbaar, de keel is fijn licht gestreept. De vleugels zijn donker; in de vlucht zijn de kaneelkleurige ondervleugeldekveren en de roodbruine binnenvlaggen van de handpennen te zien. De seksen zijn gelijk; jongen zijn iets warmer bruin.
Verwarringssoorten
De roodbuikstruiktiran Myiotheretes fuscorufus heeft een roodbruine buik en lichte vleugelstrepen. De streepkeelstruiktiran Myiotheretes striaticollis is groter, met een duidelijk gestreepte keel en een kaneelkleurige onderzijde. De leigrijze piewie Contopus fumigatus is grijzer, met een kuifje, en mist het kaneel in de vleugel. De roodvleugelstruiktiran Cnemarchus rufipennis is grijs en leeft hoger, in open terrein.
Leefgebied
Randen en open plekken van vochtig bergbos en nevelwoud, de boomgrens en struikrijke hellingen met verspreide bomen, ruwweg tussen 2300 en 3600 m. Zit op een uitkijkpost en vangt insecten in de lucht of van de grond. Het nest is een kom van mos en plantenvezels in een boom of struik.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: in alle drie de Andesketens en in de Serranía de Perijá. Ecuador: op beide flanken van de Andes. Peru: langs de Andes van het noorden naar het zuiden, waarschijnlijk tot ongeveer Cusco. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in de Andes van West-Venezuela.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek langs wegen en paden aan de bovenste bosrand in de vroege ochtend; let op een donkerbruine tiran op een kale tak die bij het uitvliegen kaneelkleurige ondervleugels toont.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De soort leeft meestal in lage dichtheden; ontbossing van de hogere hellingen tast het leefgebied plaatselijk aan.
Wetenschappelijke naam
Myiotheretes fumigatus | (Boissonneau, 1840)
Boissonneau beschreef de soort in 1840 als Tyrannula fumigata; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Myiotheretes werd in 1850 ingevoerd door Reichenbach. De geslachtsnaam komt van Grieks muia, 'vlieg', en thērētēs, 'jager': een vliegenjager. Latijn fumigatus, 'berookt', naar het roetbruine verenkleed. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Bogotá, Colombia.