Alle soorten › Zangvogels › Cotinga's › Sclaters cotinga

Sclaters cotinga | Doliornis sclateri

Bay-vented Cotinga | Cotinga de Sclater | Cotinga-de-crisso-baio

Sclaters cotinga is een donkere, grijze cotinga van het dwergbos aan de boomgrens op de oostflank van de Andes in Peru. De soort komt alleen in Peru voor en is van slechts een beperkt aantal plaatsen bekend. Paren zitten vaak stil en rechtop in de top van een boompje aan de bosrand.

Sclaters cotinga (Doliornis sclateri)
Foto: thibaudaronson — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Weinig bekend; de soort is meestal stil. Beschreven zijn een droge, raspende enkele toon en een zacht gekwetter bij paren.

Luister: RoepXC296819

Opname: Ross Gallardy — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

21 cm, met een vrij lange staart en een korte, donkere snavel. Het mannetje heeft een zwarte kruin met een meestal verborgen, roodbruine kuif; de rest van de kop en de bovendelen zijn donker bruingrijs, vleugels en staart zwartachtig. De onderdelen zijn grijs, met roodbruine onderstaartdekveren en anaalstreek. Het vrouwtje is gelijk, maar heeft een grijzere kruin en minder roodbruin aan de kop. De iris is donker roodbruin.

Verwarrings­soorten

De roodkuifcotinga Ampelion rubrocristatus is iets groter, met een witachtige snavel met zwarte punt, witte strepen op stuit en onderstaartdekveren en een witte band over de onderkant van de staart. De kastanjebuikcotinga Doliornis remseni heeft een geheel kastanjebruine buik, maar leeft verder naar het noorden, in Ecuador en het zuiden van Colombia. De reuzenlijster Turdus fuscater is groter en bruiner, met een oranje snavel en oranje poten.

Leefgebied

Dwergbos, struweel en de rand van nevelwoud aan en net onder de boomgrens, ruwweg tussen 2500 en 3600 m, plaatselijk in de buurt van Polylepis-bos en grasland. Eet vruchten, onder meer van maretakken, en ook bladeren. Over het nest is weinig bekend.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Alleen in Peru, plaatselijk op de oostflank van de Andes in het noorden en midden van het land, van La Libertad en San Martín zuidwaarts tot Pasco en Junín; de meeste waarnemingen komen uit Huánuco. Ontbreekt in Colombia, Ecuador, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied niet bekend.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Bosque Unchog in Huánuco is de bekendste plaats; zoek daar in de vroege ochtend langs de bosrand aan de boomgrens naar vogels die stil in de top van een struik zitten.

Staat van instandhouding

Gevoelig. Het leefgebied aan de boomgrens is klein en versnipperd en neemt af door branden, beweiding en kap van het dwergbos.

Wetenschappelijke naam

Doliornis sclateri | Taczanowski, 1874

Taczanowski beschreef de soort in 1874 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Doliornis voerde hij in datzelfde werk in. De geslachtsnaam komt van Oudgrieks dolios, 'listig', en ornis, 'vogel'. De soortnaam eert Philip Lutley Sclater (1829–1913), Brits ornitholoog en zoöloog, die veel Zuid-Amerikaanse vogels beschreef. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Maraynioc, Junín, Peru.