Alle soorten › Zangvogels › Ovenvogels en muisspechten › Spix' muisspecht
Spix' muisspecht | Xiphorhynchus spixii
Spix's Woodcreeper | Trepatroncos de Spix | Arapaçu-de-spix
De spix' muisspecht is een middelgrote, gedruppelde muisspecht van regenwoud in het oosten van het Braziliaanse Amazonegebied. Vroeger werd de druppelmuisspecht als ondersoort bij deze soort gerekend; oudere vermeldingen uit Peru en Bolivia onder deze naam gelden daarom voor de druppelmuisspecht. In het gidsgebied is de soort niet met zekerheid vastgesteld.
Geluid
De zang is een zeer hoge, zeer snelle triller die eerst daalt, dan vlak blijft en op een hogere toon eindigt. De roep bestaat uit scherpe tsjip-tonen, gevolgd door een jengelend geluid, zoals bij de druppelmuisspecht.
Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
19–21 cm, met een slanke, licht gebogen snavel: de bovensnavel donker, de ondersnavel lichter. De bovendelen zijn olijfbruin; kruin, nek en mantel dragen lichtgeelbruine druppels en streepjes met donkere randen. Stuit, vleugels en staart zijn roodbruin. De keel is lichtgeelbruin; de borst draagt lichte, donker omrande druppels. De seksen zijn gelijk. Hij lijkt sterk op de druppelmuisspecht en verschilt vooral in geluid en verspreiding.
Verwarringssoorten
De druppelmuisspecht Xiphorhynchus elegans is vrijwel gelijk van uiterlijk en is de enige van de twee die in het gidsgebied voorkomt; de zang bestaat uit een langzamere, dalende reeks fluittonen. De amazonemuisspecht Xiphorhynchus ocellatus heeft een vrijwel ongetekende mantel. De geelkeelmuisspecht Xiphorhynchus guttatus is groter, met een lange, lichte snavel.
Leefgebied
Het binnenste van vochtig regenwoud op terra firme, plaatselijk ook in overstroomd bos en secundair bos, in het laagland. Klimt langs stammen in de onderste en middelste verdieping en zoekt naar insecten en spinnen, vaak in gemengde groepen. Het nest ligt in een holte in een stam.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia, Ecuador, Peru, Bolivia: niet met zekerheid vastgesteld; meldingen uit het oosten van Peru en uit Bolivia betreffen vrijwel zeker de druppelmuisspecht. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied alleen in het Braziliaanse Amazonegebied ten zuiden van de Amazone, van de Tapajós oostwaarts tot de Tocantins en Maranhão.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
In het gidsgebied is een muisspecht van deze grootte met een gedruppelde mantel vrijwel altijd de druppelmuisspecht. Voor een zekere vaststelling van de spix' muisspecht zijn geluidsopnamen en foto's nodig.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd, al verliest de soort leefgebied door de grootschalige ontbossing in het oosten van het Braziliaanse Amazonegebied.
Wetenschappelijke naam
Xiphorhynchus spixii | (Lesson, 1830)
Lesson beschreef de soort in 1830 als Picolaptes Spixii; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Xiphorhynchus werd in 1827 ingevoerd door Swainson. De geslachtsnaam komt van Grieks xiphos, 'zwaard', en rhunkhos, 'snavel'. De soortnaam eert Johann Baptist von Spix (1781–1826), Duits natuuronderzoeker die van 1817 tot 1820 door Brazilië reisde. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Pará, Brazilië.