Alle soorten › Zangvogels › Ovenvogels en muisspechten › Druppelmuisspecht

Druppelmuisspecht | Xiphorhynchus elegans

Elegant Woodcreeper | Trepatroncos elegante | Arapaçu-elegante

De druppelmuisspecht is een middelgrote muisspecht van regenwoud in het westen en zuiden van het Amazonebekken. Hij onderscheidt zich van verwante soorten door lichte druppels en streepjes, niet alleen op de borst maar ook op de mantel. Hij klimt langs stammen in het binnenste van het bos, vaak met gemengde groepen.

Druppelmuisspecht (Xiphorhynchus elegans)
Foto: Max Wolf Breshears — CC BY-NC 4.0 · iNaturalist

Geluid

De zang is een dalende reeks van ongeveer dertig heldere, rinkelende fluittonen, die zacht begint en aan het eind vertraagt, vooral in de ochtend- en avondschemering. De roep bestaat uit scherpe tsjip-tonen, gevolgd door een jengelend geluid.

Luister: ZangXC1045229

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

19–22 cm, met een vrij slanke, licht gebogen snavel: de bovensnavel donker, de ondersnavel lichter. De bovendelen zijn olijfbruin; kruin, nek en mantel dragen lichtgeelbruine druppels en korte streepjes met donkere randen. Stuit, vleugels en staart zijn roodbruin. De keel is lichtgeelbruin. Borst en bovenbuik tonen lichtgeelbruine, donker omrande druppels. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De amazonemuisspecht Xiphorhynchus ocellatus heeft een vrijwel ongetekende mantel en lichte druppels vooral op kruin en nek. De geelkeelmuisspecht Xiphorhynchus guttatus is groter, met een lange, lichte snavel. De gestreepte muisspecht Xiphorhynchus obsoletus is gestreept in plaats van gedruppeld en leeft in overstroomd bos. De spix' muisspecht Xiphorhynchus spixii is vrijwel gelijk van uiterlijk, maar komt alleen ten oosten van het gidsgebied voor, in Brazilië.

Leefgebied

Het binnenste en de randen van vochtig, groenblijvend regenwoud, vooral op terra firme, plaatselijk in várzea, igapó en op riviereilanden, ook in secundair bos. Meestal onder 600 m, op de oostflank van de Andes plaatselijk tot 1500 m. Klimt langs stammen in de onderste en middelste verdieping en zoekt in schors, mos en dode bladeren naar insecten en spinnen. Volgt gemengde groepen en soms legermieren. Het nest ligt in een holte in een stam.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Colombia: in het zuidoosten ten noorden van de Amazone en op de oostflank van de Oostelijke Cordillera, in het bovenste stroomgebied van de Orinoco. Ecuador: plaatselijk in het oostelijke laagland. Peru: in het Amazonelaagland en de voetheuvels van de oostflank. Bolivia: in het noordwesten en in het uiterste oosten. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het westen en zuiden van het Braziliaanse Amazonegebied.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in regenwoud op terra firme naar gemengde groepen in de ondergroei, en let bij elke middelgrote muisspecht op de mantel: lichte druppels daar wijzen op deze soort. De dalende reeks fluittonen klinkt vooral in de schemering.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort heeft een groot verspreidingsgebied, maar is afhankelijk van aaneengesloten bos en gaat achteruit waar het Amazonewoud wordt gekapt.

Wetenschappelijke naam

Xiphorhynchus elegans | (Pelzeln, 1868)

Pelzeln beschreef de soort in 1868 als Dendrornis elegans; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Xiphorhynchus werd in 1827 ingevoerd door Swainson. De geslachtsnaam komt van Grieks xiphos, 'zwaard', en rhunkhos, 'snavel'. De soortnaam komt van Latijn elegans, 'verfijnd, keurig'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Engenho do Gama, Mato Grosso, Brazilië.