Alle soorten › Nachtzwaluwachtigen › Nachtzwaluwen › Struiknachtzwaluw

Struiknachtzwaluw | Nyctidromus anthonyi

Anthony's Nightjar | Chotacabras de Anthony | Bacurau-de-anthony

De struiknachtzwaluw is een kleine, grijsbruine nachtzwaluw van het droge struweel en het droogbos in het westen van Ecuador en het noordwesten van Peru. Hij werd vroeger in het geslacht Caprimulgus geplaatst en is nauw verwant aan de pauraque. Het verspreidingsgebied valt grotendeels samen met de Tumbes-regio.

Struiknachtzwaluw (Nyctidromus anthonyi)
Foto: JUAN ROMERO — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is eenvoudig en wordt vooral in de schemering en bij dageraad gezongen, vanaf de grond of een lage zitplaats. Verder een rollende roep vanaf een zitplaats en een zachte, herhaalde roep in de vlucht.

Luister: ZangXC264448

Opname: Paul Coopmans — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

19–21 cm, klein, met een middellange staart. De bovendelen zijn grijsbruin met okerkleurige spikkels en zwartachtige strepen, de kruin is donkerder en over de achterhals loopt een brede okerkleurige band. De keel is okerkleurig met donkere bandjes op de kin en wit op de onderkeel. De borst is grijsbruin gebandeerd, de buik okerkleurig. In de vlucht een witte of okerkleurige band over de buitenste handpennen, en veel wit in het buitenste paar staartpennen. Vrouwtjes hebben minder wit in vleugels en staart.

Verwarrings­soorten

De pauraque Nyctidromus albicollis is groter, met een langere staart en een bredere witte vleugelband, en leeft vooral in vochtiger bosranden en open plekken. De bandvleugelnachtzwaluw Systellura longirostris is donkerder, met een roodbruine nekband, en komt in het westen van Peru meest hoger of in de kustwoestijn voor. De tropische nachtzwaluw Chordeiles acutipennis heeft langere, spitse vleugels, jaagt hoog in de vlucht en zit zelden op de grond.

Leefgebied

Droog, open bos, struweel, doornstruweel en grasland met verspreide struiken, ook randen van akkers en weiden, van zeeniveau tot ongeveer 800 m. Jaagt vanaf de grond of een lage zitplaats op vliegende insecten. Rust overdag op de grond tussen bladstrooisel en struiken; het ei wordt zonder nest op de kale grond gelegd.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Ecuador in het droge westen, van Manabí tot El Oro en Loja. In Peru in het noordwesten, vooral in Tumbes en Piura. Ontbreekt in Colombia, Bolivia en op de Galápagos. Komt vrijwel niet buiten het gidsgebied voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Rijd of loop in de schemering over onverharde wegen door droogbos en struweel in het zuidwesten van Ecuador of het noordwesten van Peru; de vogels zitten vaak op de weg en verraden zich door hun oogglans en hun zang.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Het leefgebied, het Tumbes-droogbos, wordt plaatselijk omgezet in landbouwgrond, maar de soort verdraagt open, struikrijk terrein.

Wetenschappelijke naam

Nyctidromus anthonyi | (Chapman, 1923)

Chapman beschreef de soort in 1923 als Setopagis anthonyi; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Nyctidromus werd in 1838 ingevoerd door Gould. De geslachtsnaam combineert Grieks nukti-, 'nacht-', met -dromos, 'renner', van trekhō 'rennen'. De soortnaam eert waarschijnlijk Harold Elmer Anthony (1890–1970), Amerikaanse zoöloog van het American Museum of Natural History, die in de jaren 1920 in Ecuador verzamelde. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Portovelo, El Oro, Ecuador.