Alle soorten › Glansvogelachtigen › Baardkoekoeken › Witborstbaardkoekoek
Witborstbaardkoekoek | Malacoptila fusca
White-chested Puffbird | Buco pechiblanco | Barbudo-pardo
De witborstbaardkoekoek is een gedrongen, donkerbruine baardkoekoek met een oranjegele snavel en een smalle witte halve maan op de bovenborst. Hij zit lange tijd roerloos in de ondergroei van het Amazonebos en duikt dan plotseling naar een prooi op de grond of in het blad. Zijn verspreiding valt in twee gescheiden delen uiteen: het westelijke Amazonebekken en het gebied van de benedenloop van de Amazone.
Geluid
De zang is een lange, dalende, welluidende triller. De roep is een hoge, dalende, miauwende fluittoon.
Opname: Phil Stouffer — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
18–19 cm, met een grote kop en een korte, zware, oranjegele snavel met zwarte punt. Kop, bovendelen en vleugeldekveren zijn donkerbruin, de kruin zwartbruin; lichte schachten geven een fijn gestreept uiterlijk. De staart is warmbruin. Snorstreep en kin zijn witachtig en een smalle witte halve maan loopt over de bovenborst. De onderdelen zijn vuilwit tot geelbruin met bruine strepen en vlekken. Het oog is roodbruin tot rood of geel. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
Todds baardkoekoek Malacoptila semicincta heeft een roodbruine nekband en een zwarte bovensnavel. De okerborstbaardkoekoek Malacoptila fulvogularis heeft een donkere snavel en een geelbruine keel en borst met zwarte strepen, en leeft hoger in de uitlopers van de Andes. De roodnekbaardkoekoek Malacoptila rufa heeft een grijze kop en een roodbruine hals en borst.
Leefgebied
Ondergroei van altijdgroen laaglandbos, zowel terra firme als várzea. In Colombia tot ongeveer 600 m, in Ecuador tot 900 m en plaatselijk 1200 m, in Peru tot ongeveer 1500 m. Jaagt vanaf een zitplaats enkele meters boven de grond en vliegt uit naar prooien op de grond of in de vegetatie, waarna hij meestal op een andere tak landt; volgt soms zwermen trekmieren. Eet vooral insecten en andere kleine ongewervelden. Het nest ligt vermoedelijk in een hol in de grond.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia in het Amazonelaagland in het oosten. In Ecuador in het oostelijk laagland en de uitlopers. In Peru in het noorden en midden, zuidwaarts tot de vallei van de Apurímac. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuidwesten van Venezuela en, gescheiden daarvan, in de Guyana's en het noorden van Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek in de ondergroei van terra-firmebos in het oosten van Ecuador of het noorden van Peru op lage, horizontale takken; de vogel zit vaak minutenlang stil. Bij zwermen trekmieren is de kans groter.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Het verspreidingsgebied is groot, maar de soort gaat plaatselijk achteruit door ontbossing.
Wetenschappelijke naam
Malacoptila fusca | (Gmelin, 1788)
Gmelin beschreef de soort in 1788 als Bucco fuscus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Malacoptila werd in 1841 ingevoerd door Gray. De geslachtsnaam komt van Grieks malakos, 'zacht', en ptilon, 'veer' of 'verenkleed'. De soortnaam komt van Latijn fuscus, 'donkerbruin'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cayenne, Frans-Guyana.