Alle soorten › Roofvogels › Havikachtigen › Witkeelbuizerd

Witkeelbuizerd | Buteo albigula

White-throated Hawk | Busardo gorgiblanco | Gavião-de-garganta-branca

De witkeelbuizerd is een kleine, donkere buizerd van de bergbossen van de Andes. Hij broedt in de Nothofagus-bossen van Chili en Argentinië en trekt in de zuidelijke winter noordwaarts langs de Andes, tot in Colombia en Venezuela. In het gidsgebied is hij schaars en lijkt hij sterk op de kortstaartbuizerd, die op lagere hoogte algemener is.

Witkeelbuizerd (Buteo albigula)
Foto: David F. Belmonte — CC BY 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

In het gidsgebied meestal stil. De roep is een hoge, schelle fluittoon, kieeh, vooral in de vlucht.

Luister: ZangXC51333

Opname: Bernabe Lopez-Lanus — CC BY-NC-SA 3.0 · xeno-canto

Herkenning

38–43 cm; het vrouwtje is iets groter. Een compacte buizerd met vrij korte, brede vleugels; bij de zittende vogel reiken de vleugelpunten niet tot de staartpunt. De bovendelen zijn donker grijsbruin, de kop is donker, met donkere wangen die scherp afsteken tegen de witte keel. De onderdelen zijn wit, met donkerbruine vlekken en strepen op de borstzijden en flanken; de dijen zijn fijn roodbruin gebandeerd. De staart is grijsbruin met smalle donkere banden en een bredere band voor de top. In de vlucht zijn de ondervleugels overwegend licht, met een donkere achterrand en donkere toppen. Jonge vogels zijn geelbruin van onder en zwaarder gestreept.

Verwarrings­soorten

De lichte vorm van de kortstaartbuizerd Buteo brachyurus is van onder zuiver wit zonder strepen op de flanken, heeft witte dijen, en bij de zittende vogel reiken de vleugels tot aan de staartpunt; hij leeft meestal lager. De jonge breedvleugelbuizerd Buteo platypterus is ook gestreept van onder, maar heeft een lichtere kop met een duidelijke donkere baardstreep en is in het gidsgebied vooral van oktober tot april aanwezig. De roodrugbuizerd Geranoaetus polyosoma is groter, met een witte staart met een brede zwarte band voor de top, en leeft in open land.

Leefgebied

Randen van nevelwoud en hoger bergbos, open plekken in het bos, Polylepis-bosjes en struweel bij de boomgrens, in het gidsgebied vooral tussen ongeveer 1800 en 3500 m. Jaagt vanaf een zitplaats aan de bosrand of vanuit de lucht op kleine vogels, knaagdieren, hagedissen en grote insecten. Broedt in het zuiden in hoge bomen; broedgevallen in het gidsgebied zijn niet met zekerheid bekend.

Verspreiding en trek

In Colombia schaars en plaatselijk in de Andes. In Ecuador zeldzaam, op beide flanken van de Andes. In Peru verspreid in de Andes, vooral op de oostflank. In Bolivia op de oostflank van de Andes, in de Yungas. Ontbreekt op de Galápagos. Broedt in het midden en zuiden van Chili en het aangrenzende westen van Argentinië en trekt in de zuidelijke winter noordwaarts tot in het westen van Venezuela.

  • Jaarrond
  • Zomergast (ca. apr–sep)
  • Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Kijk van april tot september vanaf uitzichtpunten boven het nevelwoud naar buizerds die halverwege de ochtend boven de bosrand cirkelen. Een kleine buizerd met donkere wangen en gestreepte flanken op grote hoogte verdient een zorgvuldige vergelijking met de kortstaartbuizerd.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort is in het hele verspreidingsgebied schaars; verlies van bergbos in de Andes en van de Nothofagus-bossen in het broedgebied raakt haar leefgebied.

Wetenschappelijke naam

Buteo albigula | Philippi, 1899

Philippi beschreef de soort in 1899 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Buteo werd in 1799 ingevoerd door De Lacépède. De geslachtsnaam is Latijn buteo, de Romeinse naam voor de buizerd. De soortnaam komt van Latijn albus, 'wit', en gula, 'keel'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Valdivia, Chili.