Alle soorten › Zangvogels › Kraaiachtigen › Witkraaggaai
Witkraaggaai | Cyanolyca viridicyanus
White-collared Jay | Urraca de collar blanco | Gralha-de-colar-branco
De witkraaggaai is een donker violetblauwe gaai met een zwart masker en een smalle witte lijn rond masker en keel, van het bergbos op de oostflank van de Andes in Peru en Bolivia. Hij leeft in paren of groepjes, vaak in gemengde foerageergroepen. Met de zwartkraaggaai en de turkooisgaai vormt hij een reeks nauw verwante gaaien langs de Andes.
Geluid
Luide, heldere roepen, zoals een herhaald tsjeer, en schorre, raspende reeksen; groepjes zijn rumoerig, maar kunnen ook lang stil zijn.
Opname: Jacob Wijpkema — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
32–34 cm, met een lange staart. Het verenkleed is diep violet- tot ultramarijnblauw, de kruin lichter en helderder blauw. Een zwart masker loopt over voorhoofd, teugel en oorstreek; een smalle witte lijn omrandt het masker en de donkerblauwe keel en loopt als smalle witte kraag over de bovenborst. Snavel, poten en iris zijn zwart. De seksen zijn gelijk; jonge vogels zijn doffer, met een minder duidelijke witte lijn.
Verwarringssoorten
De turkooisgaai Cyanolyca turcosa is veel lichter turkooisblauw, met een witachtige keel en een zwarte borstband, en leeft verder noordelijk. De zwartkraaggaai Cyanolyca armillata heeft een zwarte in plaats van een witte kraag en leeft in Colombia en Ecuador. De incagaai Cyanocorax yncas is groen en geel en leeft meestal lager in hetzelfde bos.
Leefgebied
Vochtig bergbos en nevelwoud op de oostflank van de Andes, bosranden en bosjes met bamboe in de ondergroei, ongeveer tussen 1800 en 3300 m. Zoekt in het middelste en bovenste deel van het bos, tussen mos en epifyten, naar insecten en andere ongewervelden en eet ook vruchten.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Peru op de oostflank van de Andes, van Amazonas en San Martín zuidwaarts tot Puno. In Bolivia op de oostflank in La Paz en Cochabamba. Ontbreekt in Colombia, Ecuador en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Langs de weg door het nevelwoud van Manu in Peru en langs bergwegen in de Yungas van La Paz, waar groepjes met gemengde foerageergroepen meetrekken.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Plaatselijk vrij algemeen in aaneengesloten bergbos.
Wetenschappelijke naam
Cyanolyca viridicyanus | (d'Orbigny, ACVMD & de Lafresnaye, 1838)
D'Orbigny, ACVMD & de Lafresnaye beschreef de soort in 1838 als Garrulus viridi-cyanus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Cyanolyca werd in 1851 ingevoerd door Cabanis. De geslachtsnaam combineert Oudgrieks kuanos, 'donkerblauw', met lukos, een soort kraai (mogelijk de kauw) die Aristoteles en Hesychius noemen. De soortnaam komt van Latijn viridis, 'groen', en cyaneus, 'blauw', naar het groenblauwe verenkleed. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Yungas, La Paz, Bolivia.