Alle soorten › Zangvogels › Ovenvogels en muisspechten › Witwangstekelstaart
Witwangstekelstaart | Schoeniophylax phryganophilus
Chotoy Spinetail | Chotoy | Bichoita
De witwangstekelstaart is een grote stekelstaart met een zeer lange, getrapte staart, uit de open laaglanden van het midden van Zuid-Amerika. Kenmerkend is de felgele kin boven een zwarte keelvlek. In het gidsgebied komt hij alleen in het oosten van Bolivia voor.
Geluid
De zang is een reeks lage tonen, tsjo-tsjo-tsjo, die klinkt alsof hij van een grotere vogel komt. De roep is een snelle, ratelende reeks tonen.
Opname: Guillermo Treboux — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
20–22 cm, waarvan meer dan de helft staart; de staart is lang, getrapt en spits. Witte wenkbrauwstreep, lichtbruine oorstreek en een kastanjebruine schoudervlek. De rug is zandbruin met donkere strepen, vleugels en staart zijn overwegend lichtbruin. Kin en bovenkeel zijn felgeel, met daaronder een zwarte vlek die wit omrand is. De bovenborst is abrikooskleurig, de rest van de onderdelen geelwit tot bruinachtig geelbruin. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
De geelkinstekelstaart Certhiaxis cinnamomeus is kleiner, met een veel kortere staart, effen roodbruine bovendelen zonder strepen en slechts een kleine gele kinvlek. De grote stekelkruin Phacellodomus ruber is groter en effen bruin, met een roodbruine kruin, vleugels en staart en zonder gele kin of zwarte keelvlek.
Leefgebied
Open tot halfopen laagland: savanne met bomen, galerijbos, struikgewas langs beken, droog bos en de randen van moerassen, tot ongeveer 500 m. Zoekt alleen of in paren insecten op dunne takken en bladeren laag boven de grond. Het nest is een grote bal van doornige takjes met een zijdelingse ingangsbuis, meestal in een struik of lage boom tot ongeveer 3,5 m hoog; legsels van vier tot vijf eieren.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Bolivia: in het oostelijk laagland. Ontbreekt in Colombia, Ecuador, Peru en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuiden en zuidwesten van Brazilië, in het grootste deel van Paraguay, in het noordoosten van Argentinië en in Uruguay; een kleinere ondersoort leeft apart in het noordoosten van Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek in struikgewas langs beken en moerasranden in de savannen van Beni en Santa Cruz. De vogel verraadt zich door de lage tonen en door de grote takkennesten in struiken.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De soort heeft een groot verspreidingsgebied en komt ook voor in veeteeltland met struiken en bosjes.
Wetenschappelijke naam
Schoeniophylax phryganophilus | (Vieillot, 1817)
Vieillot beschreef de soort in 1817 als Sylvia phryganophila; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Schoeniophylax werd in 1909 ingevoerd door Ridgway. De geslachtsnaam combineert Grieks skhoinion, 'biesje' of 'riet', en phulax, 'wachter'. De soortnaam phryganophilus combineert Grieks phruganon, 'dor hout' of 'struikgewas', en philos, 'liefhebbend'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Paraguay.