Alle soorten › Gierzwaluwachtigen › Kolibries › Zwartbuikdraadkolibrie

Zwartbuikdraadkolibrie | Discosura langsdorffi

Black-bellied Thorntail | Colicerda ventrinegra | Rabo-de-espinho

De zwartbuikdraadkolibrie is een zeer kleine kolibrie van het Amazonelaagland, met een tweede, gescheiden stand in het Atlantisch regenwoud van Brazilië. Het mannetje heeft een lange, diep gevorkte staart met smalle veren en een zwarte buik. De soort leeft vooral hoog in het bladerdak en wordt daardoor weinig gezien.

Zwartbuikdraadkolibrie (Discosura langsdorffi)
Foto: Zieger M — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Meestal stil; bij het foerageren een kort tsip of tsjip. Bij het zweven een bijachtig gezoem van de vleugels.

Luister: ZangXC482828

Opname: GABRIEL LEITE — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

8–14 cm; het mannetje is door de lange staart veel langer dan het vrouwtje. Korte, rechte zwarte snavel. Het mannetje heeft een glinsterend grasgroene kruin en keel, met daaronder een goudkoperkleurige band over de borst, koperachtig groene bovendelen, een witte band over de stuit en verder zwarte onderdelen met bronsgroene flanken; de lange, diep gevorkte staart heeft zeer smalle buitenste veren. Het vrouwtje heeft een witte keel met groene en zwarte vlekjes, een smalle witte wangstreep, een gevlekte groene borst, een zwarte buik met een witte vlek op de flank, een witte stuitband en een korte, licht gevorkte staart.

Verwarrings­soorten

De gekuifde draadkolibrie Discosura popelairii heeft bij het mannetje een lange, haarachtige kuif en geen koperkleurige borstband, en leeft hoger, in de voetheuvels. De koketkolibries (Lophornis) hebben eveneens een witte stuitband, maar een korte, afgeronde staart; vrouwtjes hebben roodbruin of geelbruin op kop of keel.

Leefgebied

Vochtig laaglandbos, zowel het bladerdak en de randen als open plekken, in Amazonië vooral terra-firmebos en de overgang naar várzea; plaatselijk ook in de laagste voetheuvels. Foerageert vooral hoog in bloeiende bomen en komt soms lager aan de bosrand. Over de broedbiologie is weinig bekend.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia in het Amazonelaagland in het zuidoosten. In Ecuador in het laagland ten oosten van de Andes. In Peru in het Amazonelaagland in het oosten. In Bolivia alleen in het uiterste noorden. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuiden van Venezuela en het westen van Brazilië, en met een aparte ondersoort in het kustbos van oostelijk Brazilië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Vanaf uitkijktorens in het bladerdak bij lodges in het Amazonelaagland, bij bloeiende bomen. Vogels zitten soms op kale takjes in de kruin.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort is wijdverbreid maar schaars en weinig gemeld; in het Atlantisch regenwoud van Brazilië is het leefgebied sterk versnipperd.

Wetenschappelijke naam

Discosura langsdorffi | (Temminck, 1821)

Temminck beschreef de soort in 1821 als Trochilus langsdorffi; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Discosura werd in 1850 ingevoerd door Bonaparte. De geslachtsnaam combineert Grieks diskos, 'schijf', met oura, 'staart'. De soortnaam eert Georg Heinrich von Langsdorff (1774–1852), Duits natuuronderzoeker en Russisch consul-generaal in Brazilië. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Brazilië.