Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Geelbuikvliegenpikker

Plaats in de stamboom Vogels Aves › Vogels met een beweeglijk verhemelte Neognathae › Alle overige moderne vogels Neoaves › Landvogels Telluraves › Valken, papegaaien en zangvogels Australaves › Valken en zangvogels Eufalconimorphae › Papegaaien en zangvogels Psittacopasserae

Geelbuikvliegenpikker | Ornithion semiflavum

Yellow-bellied Tyrannulet | Mosquerito ventriamarillo

De geelbuikvliegenpikker is een van de kleinste tirannen van het gidsgebied: een gedrongen vogeltje met een korte staart, een grijze kruin, een opvallende witte wenkbrauwstreep en helder gele onderdelen. Hij leeft hoog in de kronen van bos en bosranden en wordt vooral opgemerkt door zijn fluitende roep. Hij komt alleen in het gidsgebied voor, van het zuidoosten van Mexico tot Costa Rica.

Geelbuikvliegenpikker (Ornithion semiflavum)
Foto: Nick Athanas — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een reeks heldere, fluitende tonen die in toonhoogte dalen, en een enkel, hoog fluitje.

Luister: ZangXC395547

Opname: Jorge Gabriel Campos — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto

Herkenning

8 cm, met een korte staart en een korte, zwarte snavel. Kruin leigrijs, met een brede witte wenkbrauwstreep en een donkere oogstreep. Rug olijfgroen. Vleugels donker olijf zonder duidelijke vleugelstrepen. Onderdelen van keel tot onderstaart helder geel. Mannetje en vrouwtje zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De bruinkapvliegenpikker Ornithion brunneicapillus heeft een bruine kruin en een kortere, minder opvallende wenkbrauwstreep; beide soorten komen samen voor in Costa Rica. De maretakvliegenpikker Zimmerius parvus is groter, met een langere staart, gele vleugelranden en grijswitte onderdelen. De gele looftiran Capsiempis flaveola heeft een langere staart en duidelijke vleugelstrepen.

Leefgebied

Kronen en randen van vochtig en halfvochtig laaglandbos en voetheuvelbos, secundair bos, galerijbos en bomen in halfopen terrein. Zoekt insecten tussen het gebladerte en eet ook kleine bessen.

Verspreiding en trek

Endemisch in het gidsgebied: van het zuiden van Veracruz en Oaxaca door Tabasco, Chiapas en het zuiden van het schiereiland Yucatán, via Belize, Guatemala, Honduras en Nicaragua tot het noorden en midden van Costa Rica.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 0,7° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

In Belize geregeld te vinden in bos en bosranden; de dalende fluitreeks uit de kronen is het beste spoor. Daarna valt het vogeltje met korte staart en witte wenkbrauw op hoge takken vaak te zien.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd. Vrij algemeen in bos en bosranden binnen zijn verspreidingsgebied.

Wetenschappelijke naam

Ornithion semiflavum | (Sclater & Salvin, 1860)

Sclater & Salvin beschreef de soort in 1860 als Tyrannulus semiflavus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Ornithion werd in 1853 ingevoerd door Hartlaub. Ornithion is Grieks voor 'vogeltje', verkleinvorm van ornis, ornithos 'vogel', naar de zeer kleine gestalte. semiflavum is Latijn, van semi- 'half' en flavus 'geel', naar de gele onderdelen. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Choctum, Alta Verapaz, Guatemala.