Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Gele feetiran
Plaats in de stamboom Vogels Aves › Vogels met een beweeglijk verhemelte Neognathae › Alle overige moderne vogels Neoaves › Landvogels Telluraves › Valken, papegaaien en zangvogels Australaves › Valken en zangvogels Eufalconimorphae › Papegaaien en zangvogels Psittacopasserae
Gele feetiran | Empidonax flavescens
Yellowish Flycatcher | Mosquero amarillento
De gele feetiran is een kleine, okergele Empidonax van vochtig bergbos. Hij zit meestal laag tot halfhoog aan bosranden en open plekken en is de gewoonste feetiran in de bergen van het zuiden van Midden-Amerika. Hij komt alleen in het gidsgebied voor, van het zuidoosten van Mexico tot het westen van Panama.
Geluid
De gewone roep is een hoog, dun, oplopend psiet.
Opname: Max Noack — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto
Herkenning
12–13 cm. Bovendelen olijfgroen. Een opvallende geelwitte oogring die achter het oog in een puntje uitloopt (druppelvormig). Vleugels donker met twee bleek okerkleurige vleugelstrepen. Onderdelen geel, op de borst sterk oker- tot bruinig olijf gewassen. Ondersnavel licht. Mannetje en vrouwtje zijn gelijk.
Verwarringssoorten
De berkenfeetiran Empidonax flaviventris (wintergast, vooral lager) is groener, met een ronde oogring, wittere vleugelstrepen en zonder okerkleurige borst. De oeverfeetiran Empidonax difficilis (Mexico) lijkt sterk, maar is bleker en minder okerkleurig van onderen. De noordelijke kuiftiran Mitrephanes phaeocercus heeft een duidelijke kuif en een okerbruine borst.
Leefgebied
Vochtig bergbos en nevelwoud, vooral aan bosranden, open plekken, langs paden en in ravijnen, ook in oud secundair bos en beschaduwde koffie. Zit laag tot halfhoog en vangt insecten vanaf een uitkijkpost.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van Mexico en Midden-Amerika.
Verspreiding en trek
Endemisch in het gidsgebied: de bergen van het zuidoosten van Mexico, via Guatemala, El Salvador, Honduras, Nicaragua en Costa Rica tot het westen van Panama.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
In het bergbos van Costa Rica vaak te zien aan bosranden en langs paden, waar hij laag op een tak zit.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. Vrij algemeen in bergbos binnen zijn verspreidingsgebied.
Wetenschappelijke naam
Empidonax flavescens | Lawrence, 1865
Lawrence beschreef de soort in 1865 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Empidonax werd in 1855 ingevoerd door Cabanis. Empidonax is Grieks, van empis 'mug' en anax 'heerser': 'muggenkoning', naar de insectenjacht. flavescens is Latijn voor 'geelachtig', naar het gele verenkleed. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Barranca, Costa Rica.