Alle soorten › Steltloperachtigen › Meeuwen, sterns en schaarbekken › Lachstern
Plaats in de stamboom Vogels Aves › Vogels met een beweeglijk verhemelte Neognathae › Alle overige moderne vogels Neoaves › Vogels van de elementen Elementaves › Kraanvogels en steltlopers Gruimorphae
Lachstern | Gelochelidon nilotica
Gull-billed Tern | Pagaza piconegra
De lachstern is een stern die zich vaak als een meeuw gedraagt: hij duikt zelden, maar pikt zijn voedsel al vliegend van het water of de grond en jaagt veel boven land. Krabben, insecten, hagedissen en kleine visjes staan op het menu. In het gidsgebied broedt hij plaatselijk in Mexico en is hij verder een wintergast langs beide kusten tot in Panama. Aan de Pacifische kant leeft de ondersoort vanrossemi, aan de Atlantische kant aranea.
Geluid
Een nasaal, wat schor ker-wik of kay-wek, vaak in vlucht herhaald; bij de kolonie ook een rauw kraak.
Opname: Walter Wallner — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto
Herkenning
33–42 cm, gedrongen voor een stern, met brede vleugels, een korte, ondiep gevorkte staart en lange zwarte poten. Het kenmerk is de korte, dikke, geheel zwarte snavel, die meer op die van een meeuw lijkt dan op die van andere sterns. In broedkleed is de kap volledig zwart; in winterkleed is de kop wit met een donkere vlek achter het oog. De bovendelen zijn zeer licht zilvergrijs, stuit en staart ook grijs. In vlucht een smalle donkere achterrand aan de punt van de vleugel. Jonge vogels hebben een lichtbruine waas op kruin en rug en een donkere oogvlek.
Verwarringssoorten
De grote stern Thalasseus sandvicensis is slanker en heeft een langere, dunne zwarte snavel met een gele punt, een ruige kuif en kortere poten. De forsters stern Sterna forsteri heeft in winterkleed ook een donkere oogvlek, maar is kleiner, met een dunne snavel, een langere, diep gevorkte staart en oranje poten. De reuzenstern Hydroprogne caspia is veel groter en heeft een dikke rode snavel.
Leefgebied
Lagunes, zoutpannen, slikvlakten, kustmoerassen, rijstvelden, natte weilanden en stranden; vaker boven land en ondiep water dan boven open zee. Vliegt laag en rustig heen en weer en duikt schuin omlaag om een prooi van het oppervlak of de grond te pikken. Broedt in kleine kolonies op kale zandbanken en eilandjes in lagunes, met een ondiep kuiltje als nest.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van Mexico en Midden-Amerika.
Verspreiding en trek
Broedt plaatselijk langs de Golf van Californië en de Pacifische kust van het noordwesten van Mexico, en langs de Golf van Mexico, onder meer op het schiereiland Yucatán. Buiten de broedtijd langs beide kusten van Mexico en Midden-Amerika tot in Panama, aan de Pacifische kant het talrijkst, en ook in het laagland bij binnenwateren. Buiten het gidsgebied broedt de soort langs de kusten van de Verenigde Staten, plaatselijk in Zuid-Amerika en in Europa, Afrika, Azië en Australië.
- Jaarrond
- Zomergast (ca. apr–sep)
- Wintergast (ca. okt–mrt)
- Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoutpannen, ondiepe lagunes en rijstvelden in het kustlaagland zijn de plekken om te zoeken. Een lichte stern die laag boven droge grond of een rijstveld jaagt en niet duikt, is vaak een lachstern. De korte zwarte snavel is in elk kleed het beslissende kenmerk.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. Wereldwijd wijdverbreid, maar in Noord-Amerika op veel plaatsen afgenomen door verlies van broedplaatsen en verstoring. Kolonies op zandbanken en eilandjes zijn gevoelig voor overstroming, recreatie en predatie door ingevoerde zoogdieren.
Wetenschappelijke naam
Gelochelidon nilotica | (Gmelin, 1789)
Gmelin beschreef de soort in 1789 als Sterna nilotica; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Gelochelidon werd in 1830 ingevoerd door Brehm. Gelochelidon is Grieks, van gelaō 'lachen' en khelidōn 'zwaluw'. nilotica is Latijn voor 'van de Nijl', naar de streek waar het beschreven exemplaar vandaan kwam. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Egypte.