Alle soorten › Zangvogels › Kardinaalachtigen › Veelkleurengors

Plaats in de stamboom Vogels Aves › Vogels met een beweeglijk verhemelte Neognathae › Alle overige moderne vogels Neoaves › Landvogels Telluraves › Valken, papegaaien en zangvogels Australaves › Valken en zangvogels Eufalconimorphae › Papegaaien en zangvogels Psittacopasserae

Veelkleurengors | Passerina versicolor

Varied Bunting | Colorín morado

De veelkleurengors is een Passerina-gors van droog struweel waarvan het mannetje donker pruimpaars is met een rode nek en blauwe kop en stuit; het vrouwtje is effen grijsbruin. Hij leeft van het zuidwesten van de Verenigde Staten tot in het zuiden van Mexico. In het gidsgebied is hij vooral in het noorden en westen van Mexico te vinden.

Veelkleurengors (Passerina versicolor)
Foto: Alina Martin — CC BY 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een vrij snel, schor en wat krassend gekwetter, minder helder dan bij de purpergors en zonder de gepaarde noten van de indigogors. De roep is een scherp spik of tsjip.

Luister: ZangXC821217

Opname: Richard E. Webster — CC BY-NC-SA 4.0 · ingekort tot de eerste 60 s, mono · xeno-canto

Herkenning

12–14 cm. Kleine gors met een korte, kegelvormige snavel met een iets gebogen bovenrand. Het mannetje is donker pruimpaars met een rode vlek in de nek, een blauwe tot blauwpaarse kruin, wang en stuit, en een zwarte teugel; bij slecht licht lijkt het hele dier zwartachtig. Het vrouwtje is effen grijsbruin, van onderen iets lichter, zonder strepen en zonder duidelijke vleugelstrepen. Jonge mannetjes lijken op het vrouwtje.

Verwarrings­soorten

Het vrouwtje van de indigogors Passerina cyanea is warmer bruin, met vage strepen op de borst en lichte vleugelstrepen. Het vrouwtje van de lazuligors Passerina amoena heeft een warmbruine borst en duidelijke lichte vleugelstrepen. De blauwe bisschop Passerina caerulea is groter, met een zware snavel en kastanjebruine vleugelstrepen. Het mannetje van de indigogors is egaal blauw zonder rode nek.

Leefgebied

Doornstruweel, droog struikgewas en struikrijke hellingen, droge ravijnen en beddingen in woestijn en halfwoestijn, ook de struiklaag van tropisch droogbos; vaak dicht bij water. Van zeeniveau tot ongeveer 1800 m. Zoekt verscholen in dicht struikgewas naar zaden, insecten en vruchten.

Verspreiding en trek

Van het zuiden van Arizona, New Mexico en Texas zuidwaarts door het noorden en westen van Mexico, inclusief het zuiden van Baja California, via de Pacifische kant en het droge binnenland tot in Oaxaca en Chiapas. In het noordoosten van Mexico tot in Tamaulipas en San Luis Potosí. Vogels uit het noorden van het broedgebied trekken in de winter weg naar het zuiden.

  • Jaarrond
  • Zomergast (ca. apr–sep)
  • Wintergast (ca. okt–mrt)
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 0,7° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

In de zomer zingen mannetjes vanaf een vrijstaande tak in doornstruweel, bijvoorbeeld rond Álamos in Sonora en in de droge dalen van Sinaloa en Oaxaca. Na de eerste zomerregens is de soort het actiefst.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd (LC). Wijdverbreid en plaatselijk algemeen; gevoelig voor het verdwijnen van struweel door begrazing en landbouw.

Wetenschappelijke naam

Passerina versicolor | (Bonaparte, 1838)

Bonaparte beschreef de soort in 1838 als Spiza versicolor; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Passerina werd in 1816 ingevoerd door Vieillot. Passerina komt van het Latijnse passerinus 'musachtig', bij passer 'mus'. versicolor is Latijn voor 'van kleur wisselend, veelkleurig', naar het mannetje dat rood, blauw en paars glanst. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit bij Temascaltepec, Mexico.