Alle soorten › Stormvogelachtigen › Pijlstormvogels › Baraus stormvogel

Baraus stormvogel | Pterodroma baraui

Barau's Petrel | Fardela de Barau

Baraus stormvogel is een Pterodroma met een donkere kap, grijze bovendelen en een witte ondervleugel met donkere randen, die alleen op Réunion broedt. Sinds de eerste bevestigde waarneming bij Richards Bay in 2003 is hij voor de oostkust van zuidelijk Afrika een bekende, zij het schaarse gast geworden.

Baraus stormvogel (Pterodroma baraui)
Foto: Lando K — CC BY-NC 4.0 · iNaturalist

Geluid

Op zee zwijgzaam. In de kolonie 's nachts een hoog, klagend ki-ki-ki-kiii en jammerende roepen boven de broedhellingen.

Luister: RoepXC309351

Opname: Daniel Danckwerts — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto

Herkenning

Ongeveer 39 cm, met lange, smalle vleugels en een zwarte snavel. Voorhoofd en gezicht zijn wit, de kruin en achterhals donkergrijs en vormen een kap die aan de zijkant van de borst doorloopt in een grijze halve kraag. Rug en bovenvleugel zijn grijs met een donkere M-tekening; de staart is donkergrijs en wigvormig. De onderdelen zijn helderwit. De ondervleugel is wit met een donkere diagonale streep vanaf de pols, een zwarte vleugelpunt en een smalle donkere achterrand. De poten zijn vleeskleurig met donkere tenen. Seksen en leeftijden zijn gelijk. Vliegt snel in hoge, zwaaiende bogen.

Verwarrings­soorten

De donsstormvogel (Pterodroma mollis) heeft een geheel donkere ondervleugel en meestal een volledige grijze borstband. De lichte vorm van de Arminjon-stormvogel (Pterodroma arminjoniana) heeft een bruine kop en borst en een donkere ondervleugel met een licht vlak aan de basis van de handpennen. De gon-gon (Pterodroma feae) uit de Atlantische Oceaan heeft eveneens een donkere ondervleugel.

Leefgebied

Warme tropische en subtropische wateren van de Indische Oceaan, vaak boven zeebergen en langs fronten waar prooien aan het oppervlak komen, soms in gemengde groepen met pijlstormvogels. Eet vooral kleine vis en inktvis. Broedt in holen op steile, begroeide hellingen hoog in de bergen van Réunion.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van zuidelijk Afrika.

Verspreiding en trek

In het gebied een schaarse maar inmiddels regelmatige bezoeker van diep water voor KwaZulu-Natal, vooral voor Durban en Richards Bay, en voor het zuiden van Mozambique; de meeste waarnemingen vallen in de zuidelijke zomer en herfst. Zeldzaam verder zuidwestwaarts tot voor de Oost-Kaap. De soort broedt alleen op Réunion en trekt buiten de broedtijd naar het midden en oosten van de tropische Indische Oceaan.

  • Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-09-01 – 2026-08-31), geteld per hokje van 0,7° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

De beste kans is een pelagische tocht vanuit Durban of Richards Bay naar diep water, vooral tussen november en april. De vogel volgt geen schepen; zoek tussen pijlstormvogels boven jagende tonijn naar een grijze stormvogel met een witte ondervleugel die hoog opzwaait. De donkere kap en de diagonale polsstreep zijn op foto's goed te zien.

Staat van instandhouding

Bedreigd. De hele wereldpopulatie broedt op Réunion, waar ratten en katten eieren, kuikens en volwassen vogels doden en jonge vogels bij het uitvliegen door kunstlicht worden gedesoriënteerd en neerstorten. Op het eiland lopen programma's om predatoren te bestrijden, lichtvervuiling te beperken en gestrande vogels op te vangen.

Wetenschappelijke naam

Pterodroma baraui | (Jouanin, 1964)

Jouanin beschreef de soort in 1964 als Bulweria baraui; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Pterodroma werd in 1856 ingevoerd door Bonaparte. Pterodroma is Grieks, van pteron 'vleugel' en dromos 'loop, hardloper', naar de snelle, zwierende vlucht. baraui eert Armand Barau, landbouwingenieur en ornitholoog op Réunion, het enige broedgebied van deze stormvogel. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Saint-Denis, Réunion.