Alle soorten › Pelikaanachtigen › Reigers › Goliathreiger
Goliathreiger | Ardea goliath
Goliath Heron | Garza Goliat
De Goliathreiger is de grootste reiger ter wereld: een reus in roestbruin en grijs die urenlang roerloos in het ondiepe water van rivieren en meren staat, wachtend op een grote vis. Hij leeft meestal solitair of in paren en jaagt op prooien die voor andere reigers te zwaar zijn.
Geluid
Een zeer laag, luid en blaffend kowoork-woork-work, dat ver draagt en meestal bij het opvliegen klinkt; verder grotendeels stil.
Opname: Jonathan Onongo — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto
Herkenning
Ongeveer 140 cm, zwaar gebouwd met een lange, dikke hals en een massieve, donkere snavel. Kop, kuif en achterhals zijn warm roestbruin, keel en voorhals wit met zwarte strepen. Rug en vleugels zijn leigrijs, borst en buik diep kastanjebruin. De poten zijn zwart. Jonge vogels zijn doffer, met een lichtere, meer grijsbruine kop en hals. Vliegt met trage, zware vleugelslagen, de hals ingetrokken en de lange poten ver uitstekend; de ondervleugeldekveren zijn kastanjebruin.
Verwarringssoorten
De purperreiger Ardea purpurea lijkt in kleur, maar is veel kleiner en slanker, met een zwarte kruin, zwarte strepen langs kop en hals, een geelbruine snavel en geelbruine poten. De blauwe reiger Ardea cinerea en de zwartkopreiger Ardea melanocephala zijn kleiner en grijs, zonder roestbruin.
Leefgebied
Grote rivieren, meren, dammen, overstromingsvlakten en brede moerassen met open ondiep water, ook estuaria en mangroven. Jaagt staand in het water op grote vissen tot meer dan een kilo, soms ook op kikkers en jonge krokodillen. Broedt solitair of in kleine groepen, in riet, op eilandjes of in bomen boven het water.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van zuidelijk Afrika.
Verspreiding en trek
Vooral in het noorden en oosten van het gebied: de Okavango, de Chobe en de Caprivi, het Zambezidal en de dammen van Zimbabwe, Zambia (Kafue, Luangwa, Bangweulu), Malawi, Mozambique en Angola. In Zuid-Afrika vooral in het Krugerpark, Limpopo, Mpumalanga en het noorden van KwaZulu-Natal, schaarser op grote dammen in het binnenland; zeldzaam in de West- en Oost-Kaap en in Namibië buiten het noordoosten. Verder in Afrika ten zuiden van de Sahara, langs de Rode Zee en in Irak en Iran.
- Jaarrond
- Zomergast (ca. okt–mrt)
- Wintergast (ca. apr–sep)
- Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek langs de oevers van grote rivieren en dammen, bijvoorbeeld tijdens een boottocht op de Chobe of bij de dammen van het Krugerpark. Het silhouet is al van ver te herkennen; blijf op afstand, want de vogel is schuw en vliegt bij benadering met een diepe roep weg.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd en wijdverspreid, al leeft de soort overal in lage dichtheden. Plaatselijk bedreigd door verstoring langs oevers, visserij en het verdwijnen van ondiepe wateren.
Wetenschappelijke naam
Ardea goliath | Cretzschmar, 1829
Cretzschmar beschreef de soort in 1829 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Ardea werd in 1758 ingevoerd door Linnaeus. Ardea is het Latijnse woord voor 'reiger'. goliath verwijst naar Goliath, de bijbelse reus — naar het formaat van 's werelds grootste reiger. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Witte Nijl, Soedan.