Alle soorten › Zangvogels › Kraaiachtigen › Huiskraai

Huiskraai | Corvus splendens

House Crow | Corneja India

De huiskraai komt oorspronkelijk uit Zuid-Azië en heeft zich met schepen langs de kusten van de Indische Oceaan verspreid. In zuidelijk Afrika leeft hij als uitheemse soort in enkele havensteden, waar hij geheel van mensen afhankelijk is. Omdat hij inheemse vogels verdringt en hun nesten plundert, wordt hij in Zuid-Afrika actief bestreden.

Huiskraai (Corvus splendens)
Foto: Shagil Kannur — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een vlak, nasaal en schel kaa-kaa of kwaa, eindeloos herhaald en vooral bij slaapplaatsen in de schemering een voortdurend lawaai. Ook een hoger, klagend kraa.

Luister: RoepXC1169643

Opname: David Darrell-Lambert — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto

Herkenning

40–43 cm. Een slanke, vrij kleine kraai met een zwart voorhoofd, kruin, gezicht en keel en een doffe grijze tot grijsbruine nek, bovenmantel en borst, die geleidelijk overgaan in het zwart van rug en buik. Vleugels en staart zijn zwart met een blauwe of groene glans. De snavel is zwaar en zwart, het voorhoofd steil. De seksen zijn gelijk. Jonge vogels zijn doffer, met een minder contrasterende grijze kraag. De vlucht is licht en wendbaar.

Verwarrings­soorten

De schildraaf Corvus albus is groter en zwaarder, met een zuiver witte in plaats van grijze borst en halsband. De Kaapse roek Corvus capensis is groter en geheel zwart, met een lange, slanke snavel. Op afstand en in slecht licht kan hij op de treurdrongo Dicrurus adsimilis lijken, maar die is veel kleiner en heeft een gevorkte staart.

Leefgebied

Uitsluitend in en rond bebouwing: havens, markten, vuilnisbelten, parken, tuinen met hoge bomen en straten met afval. Eet vrijwel alles: afval, aas, insecten, vruchten, eieren en jongen van andere vogels en kleine gewervelden. Slaapt in grote groepen in hoge bomen en nestelt in boomkruinen en op masten.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van zuidelijk Afrika.

Verspreiding en trek

In het gebied alleen als ingevoerde soort, sinds de jaren zeventig: in Zuid-Afrika in Durban en omgeving en in Kaapstad, waar bestrijdingsprogramma's de aantallen sterk hebben teruggedrongen; in Mozambique in havensteden als Maputo, Beira en Nacala, waar hij plaatselijk algemeen is. Oorspronkelijk van Pakistan en India tot Sri Lanka en Myanmar; ingevoerd langs de Oost-Afrikaanse kust (onder meer Mombasa, Dar es Salaam en Zanzibar), de Rode Zee, het Midden-Oosten en zelfs in Nederland.

  • Jaarrond
  • Zomergast (ca. okt–mrt)
  • Wintergast (ca. apr–sep)
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-09-01 – 2026-08-31), geteld per hokje van 0,7° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Jaarrond, in de havengebieden en op markten van Maputo en Beira goed te zien. In Zuid-Afrika is hij zeldzaam geworden; een waarneming daar, zeker buiten Durban en Kaapstad, is de moeite van het melden aan de plaatselijke bestrijdingsprogramma's waard.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd, en wereldwijd een van de schadelijkste invasieve vogels. Hij verdringt inheemse soorten, plundert nesten, beschadigt gewassen en kan ziekten overbrengen. In Zuid-Afrika is hij officieel als invasieve soort aangewezen en wordt hij met vallen en afschot bestreden.

Wetenschappelijke naam

Corvus splendens | Vieillot, 1817

Vieillot beschreef de soort in 1817 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Corvus werd in 1758 ingevoerd door Linnaeus. Corvus is het Latijnse woord voor 'raaf'. splendens is Latijn voor 'glanzend, schitterend', naar de glans op het verenkleed. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Bengalen.