Alle soorten › Anjerachtigen › Zonnedauwfamilie › Drosera banksii
Drosera banksii
Drosera banksii is een kleine, eenjarige zonnedauw van het tropische noorden van Australië en Nieuw-Guinea, genoemd naar Joseph Banks, de natuuronderzoeker van de eerste reis van James Cook. Het is een onopvallende plant die alleen in de regentijd verschijnt en daarna weer verdwijnt, en die daardoor in veel veldgidsen nauwelijks aandacht krijgt.




Herkenning
Een klein, eenjarig kruid waarvan de bladeren in een kring rond een korte stengel staan. Elk blad heeft een bladsteel en een niervormige, met kliertentakels bezette schijf. De plant is groen tot rood aangelopen, afhankelijk van de lichtsterkte. De bloemen zijn wit en klein, ongeveer 5 mm in doorsnee. Betrouwbare maten van de plant en het blad waren voor deze gids niet beschikbaar; die maatvelden blijven leeg.
Gelijkende soorten
Andere kleine, eenjarige zonnedauwsoorten van de tropische savannes kunnen ernaast staan. Drosera burmannii vormt een vlak tegen de grond gedrukte rozet van wigvormige bladeren met lange randtentakels en heeft geen duidelijke stengel. Jonge planten van de D. indica-groep hebben lange, lijnvormige bladeren. Soorten uit het D. petiolaris-complex zijn meerjarig en hebben lange, smalle bladstelen met een klein rond schijfje. De niervormige schijf en de kleine witte bloemen helpen D. banksii te herkennen.
De val en hoe hij werkt
Een actieve lijmval. De kliertentakels op de niervormige schijfjes vangen kleine insecten zoals muggen, springstaarten en mieren in een kleverig slijm, waarna de tentakels naar de prooi buigen en de klieren haar verteren. Voor een eenjarige die in enkele maanden moet groeien, bloeien en zaad zetten, levert de vangst een snelle aanvulling op de stikstof in de arme zandgrond.
Standplaats en ecologie
Seizoensnatte, zandige en voedselarme grond in de tropische savanne: natte laagten en depressies die in de regentijd nat staan (W7), open plekken in savannebosland (B6) en natte zandvlakten (D1). Als eenjarige overleeft de soort de droge tijd uitsluitend als zaad.
Verspreiding en hoogte
Noord-Australië — Queensland, het Northern Territory en het noorden van West-Australië — en Nieuw-Guinea, zowel Papoea-Nieuw-Guinea als het Indonesische westelijke deel. Robert Brown beschreef de soort, en Augustin Pyramus de Candolle publiceerde de naam geldig in 1824. Bloeitijden en hoogtegrenzen zijn in de geraadpleegde bronnen niet gepubliceerd; die velden blijven leeg.
- Waargenomen (hokken van een kwart graad)
Vormen en variatie
Er worden geen variëteiten onderscheiden. Over de precieze verwantschap binnen het geslacht en de variatie over het grote areaal is weinig gepubliceerd. Omdat de soort klein, eenjarig en onopvallend is, is ze in herbaria vermoedelijk ondervertegenwoordigd, en kan het werkelijke verspreidingsbeeld dichter zijn dan de bekende vindplaatsen doen vermoeden.
Waar en wanneer te zien
Zoek in de regentijd, als de zandgrond nat is, op open, zonnige plekken in savannegebied, langs paden en in ondiepe laagten. De plantjes zijn klein en vallen het best op door de glinsterende druppels op de tentakels in laag, schuin licht. Omdat de soort alleen in de natte maanden bovengronds is, is timing belangrijker dan de plek.
Staat van instandhouding
De soort is niet geëvalueerd voor de wereldwijde IUCN-Rode Lijst en staat niet in CITES. Gezien het grote areaal in weinig ontwikkelde savannegebieden van Noord-Australië en Nieuw-Guinea lijkt er geen acute bedreiging te zijn. Lokaal kunnen veranderingen in het brandregime, begrazing en invasieve grassen de open, natte zandplekken doen verdwijnen waarvan de soort afhankelijk is.
Wetenschappelijke naam
Drosera banksii | R. Brown ex de Candolle, 1824
Oorspronkelijk beschreven door Robert Brown, geldig gepubliceerd door Augustin Pyramus de Candolle in januari 1824, in "Prodromus Systematis Naturalis Regni Vegetabilis", deel 1, p. 319. De precieze typelocatie kon niet worden achterhaald. De soort komt voor in noordelijk Australië. Zeer waarschijnlijk vernoemd naar Sir Joseph Banks, de Britse botanicus die verzameltochten in Australië financierde en organiseerde — Robert Brown, de oorspronkelijke naamgever, werkte nauw met Banks samen. Dit blijft echter een plausibele aanname, geen door een bron letterlijk bevestigd feit.
World Checklist of Vascular Plants (WCVP), via Plants of the World Online (POWO), Royal Botanic Gardens, Kew.