Alle soorten › Steltloperachtigen › Strandlopers en snippen › Amerikaanse grijze ruiter
Amerikaanse grijze ruiter | Tringa incana
Wandering Tattler | Playero vagabundo | Maçarico-errante
De Amerikaanse grijze ruiter is een effen grijze ruiter van rotskusten die trekt tussen bergbeken in Alaska en Noordoost-Siberië en de kusten van de Stille Oceaan. Hij overwintert tot op afgelegen eilanden midden in de oceaan; zijn Engelse en Spaanse naam verwijzen naar dat zwerven. In het gidsgebied is hij een wintergast op de rotskusten van het vasteland en verbreid op de lavakusten van de Galápagos.
Geluid
Een snelle reeks van zes tot tien heldere, fluitende tonen op gelijke hoogte, didididi…, vaak bij het opvliegen.
Opname: Steve Hampton — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
26–29 cm, een middelgrote, effen grijze ruiter met een rechte, donkere snavel, korte, gele poten en lange vleugels. In winterkleed zijn bovendelen, kop, borst en flanken egaal leigrijs, met een witte wenkbrauwstreep vóór het oog, een donkere teugelstreep en een witte buik. In broedkleed, soms al in maart–april, zijn de onderdelen dicht dwars gebandeerd met donkergrijs. In de vlucht egaal donkergrijze vleugels, stuit en staart zonder tekening. Wipt en knikt voortdurend met het achterlichaam. De seksen zijn gelijk; jonge vogels hebben fijne lichte randjes op de bovendelen.
Verwarringssoorten
De brandingloper Calidris virgata, die dezelfde rotsen gebruikt, heeft een korte, stompe snavel, een witte vleugelstreep en een witte staartbasis met zwarte eindband. De willet Tringa semipalmata is groter, met blauwgrijze poten en een brede witte band over zwarte vleugels. De Amerikaanse oeverloper Actitis macularius is kleiner, met witte onderdelen in winterkleed, een witte inham voor de vleugelbocht en een witte vleugelstreep.
Leefgebied
Rotskusten, golfbrekers, lavakusten, pieren en rotsige delen van zandstranden in de getijdenzone; zelden op wad. Loopt over natte, met wier begroeide rotsen en pikt krabbetjes, wormen, slakken en andere ongewervelde dieren uit spleten. Broedt niet in het gidsgebied; in het broedgebied nestelt hij op grindbanken langs bergbeken boven de boomgrens.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia wintergast langs de kust van de Stille Oceaan en op eilanden als Gorgona en Malpelo. In Ecuador wintergast op rotsige delen van de kust en op eilanden zoals Isla de la Plata. In Peru wintergast langs de kust, vooral in het noorden en schaarser naar het zuiden. Op de Galápagos een regelmatige wintergast op de kusten van vrijwel alle eilanden. In Bolivia ontbreekt hij. Broedt in Alaska, Noordwest-Canada en Noordoost-Siberië en overwintert langs de Pacifische kusten van Amerika en op eilanden in de Stille Oceaan tot Australië.
- Jaarrond
- Wintergast (ca. okt–mrt)
- Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Van augustus tot mei op lavakusten van de Galápagos, bijvoorbeeld rond Puerto Ayora op Santa Cruz, en op rotsige kapen en golfbrekers aan de kust van Ecuador en Noord-Peru; meestal alleen, soms samen met steenlopers. Het voortdurende knikken en de trillerroep bij het opvliegen helpen bij het vinden.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Er zijn geen aanwijzingen voor een sterke afname; de stand is klein en verspreid en wordt weinig geteld.
Wetenschappelijke naam
Tringa incana | (Gmelin, 1789)
Gmelin beschreef de soort in 1789 als Scolopax incana; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Tringa werd in 1758 ingevoerd door Linnaeus. De geslachtsnaam is het Nieuwlatijnse woord dat Ulisse Aldrovandi aan de witgat gaf, naar Grieks trungas, een waadvogel met witte stuit ter grootte van een lijster die Aristoteles noemt. De soortnaam is Latijn incanus, 'lichtgrijs, grijsachtig'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Mo'orea, Frans-Polynesië.