Alle soorten › Zangvogels › Tapaculo's › Ancashtapaculo

Ancashtapaculo | Scytalopus affinis

Ancash Tapaculo | Churrín de Ancash | Macuquinho-de-ancash

De ancashtapaculo is een kleine, grijze tapaculo die alleen voorkomt in de hoge Andes van centraal Peru, vooral in de departementen Ancash en het aangrenzende La Libertad. Hij leeft in Polylepis-bosjes en struikrijke, rotsige hellingen hoog in het gebergte. Net als bij andere Scytalopus-soorten is de zang het belangrijkste kenmerk.

Ancashtapaculo (Scytalopus affinis)
Foto: Jon Irvine — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een snelle, droge reeks korte tonen, met tussenpozen herhaald. Daarnaast korte, scherpe roepen. Opnamen helpen om de zang te vergelijken met die van verwante soorten.

Luister: ZangXC387836

Opname: Dries Van de Loock — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

11–12 cm, klein en rond, met een korte, vaak opgewipte staart. Het kleed is grijs, iets lichter op keel en borst; stuit, flanken en onderstaartdekveren zijn roodbruin met donkere bandering. De snavel is dun en donker. De seksen lijken op elkaar, vrouwtjes zijn wat bruiner. Jonge vogels zijn bruin met dichte donkere bandering.

Verwarrings­soorten

De ancashtapaculo is de enige tapaculo in de Polylepis en het struweel van de Cordillera Blanca en Cordillera Negra. Tschudi's tapaculo Scytalopus acutirostris leeft verder oostelijk, in vochtig bergbos op de oostflank, en is donkerder grijs. De elfenwoudtapaculo Scytalopus altirostris leeft verder noordelijk en de juníntapaculo Scytalopus gettyae verder zuidoostelijk. Deze soorten zijn vooral aan de zang en het verspreidingsgebied te onderscheiden.

Leefgebied

Polylepis-bosjes, struweel met Gynoxys en andere struiken, rotsige hellingen en ravijnen met dichte vegetatie, ruwweg tussen 3000 en 4600 m. Beweegt als een muis tussen rotsen, wortels en dichte struiken en zoekt kleine insecten en spinnen. Het nest is vermoedelijk een bolvormig bouwsel in een holte tussen rotsen of in een oever.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Alleen in Peru, in de Andes van het midden van het land, vooral in de Cordillera Blanca en de Cordillera Negra in Ancash en plaatselijk in het aangrenzende La Libertad. Ontbreekt in Colombia, Ecuador, Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in de Polylepis-bosjes in de dalen van de Cordillera Blanca, bijvoorbeeld in het Nationaal Park Huascarán, en luister in de vroege ochtend naar de droge zangreeks tussen de rotsen en struiken.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Het wereldgebied is klein, en Polylepis-bos wordt aangetast door kap, brand en begrazing, maar een groot deel van het leefgebied ligt in een nationaal park.

Wetenschappelijke naam

Scytalopus affinis | Zimmer, 1939

Zimmer beschreef de soort in 1939 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Scytalopus werd in 1837 ingevoerd door Gould. De geslachtsnaam combineert Grieks skutalē of skutalon, 'stok', met pous, 'voet'. De soortnaam komt van Latijn affinis, 'verwant', omdat de vorm als verwant aan andere tapaculo's werd beschreven. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Yanac, Áncash, Peru.