Alle soorten › Steltloperachtigen › Kwartelsnippen › Andeskwartelsnip

Andeskwartelsnip | Attagis gayi

Rufous-bellied Seedsnipe | Agachona ventrirrufa | Agachadeira-de-barriga-ruiva

De andeskwartelsnip is de grootste zaadsnip en leeft hoger dan bijna elke andere vogel van de Andes, tot vlak onder de sneeuwgrens. Met zijn gedrongen bouw, korte poten en geschubde, bruine kleed lijkt hij meer op een sneeuwhoen dan op een steltloper. Hij leeft van plantendelen en drinkt zelden; zijn vocht haalt hij uit sappige kussenplanten.

Andeskwartelsnip (Attagis gayi)
Foto: Nigel Voaden from UK — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Bij het opvliegen een snelle reeks korte, rauwe roepen, tsjuk-tsjuk-tsjuk; ook een zacht, duifachtig gekoer. In de baltsvlucht een herhaald, gorgelend geluid.

Luister: ZangXC673493

Opname: José María Loaiza B. — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

27–30 cm, gedrongen en duifachtig, met een kleine kop, een korte, kegelvormige snavel en korte, gele poten. De bovendelen zijn bruin met zwarte, kaneelkleurige en lichte schubben in een fijn patroon. Keel en borst zijn roestbruin geschubd, de buik is egaal roestbruin tot kaneelkleurig. In vlucht lange, spitse vleugels zonder vleugelstreep en een roestbruine ondervleugel. De seksen zijn gelijk; jonge vogels zijn fijner gestreept.

Verwarrings­soorten

De punakwartelsnip Thinocorus orbignyianus is veel kleiner, met een witte keel en een witte buik; het mannetje heeft een grijze borst. De punatinamoe Tinamotis pentlandii is groter, met een gestreepte kop en een lange hals, en vliegt zelden op. De diadeemplevier Phegornis mitchellii is kleiner en slanker, met een lange, dunne snavel en een witte wenkbrauwstreep, en blijft bij beekjes in venen.

Leefgebied

Kale berghellingen met puin en kussenplanten, de randen van venen en bofedales en de hoogste graslanden, meestal tussen 4000 en 5500 m. Eet knoppen, bladeren en zaden van lage planten, vooral van kussenplanten. Leeft in paren of kleine groepen die zich tegen de grond drukken en pas op het laatste moment opvliegen. Het nest is een kuiltje op de grond.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Ontbreekt in Colombia. In Ecuador zeer plaatselijk in het hoogste deel van de páramo, op enkele hoge vulkanen in het midden en noorden. In Peru in het hooggebergte over de hele lengte van de Andes. In Bolivia in de westelijke Andes en de hoge cordilleras. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in de Andes van Chili en Argentinië, zuidelijk tot Vuurland.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek op puinhellingen en bij kussenvenen vlak onder de sneeuwgrens, bijvoorbeeld op de Chimborazo en de Antisana in Ecuador en op hoge passen in Peru en Bolivia. De vogels drukken zich vaak plat tegen de grond; scan rustig de hellingen voordat je verder loopt.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Het leefgebied ligt hoog en is weinig verstoord; de stand wordt als stabiel beschouwd.

Wetenschappelijke naam

Attagis gayi | Geoffroy Saint-Hilaire & Lesson, 1831

Geoffroy Saint-Hilaire & Lesson beschreef de soort in 1831 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Attagis voerde hij in datzelfde werk in. De geslachtsnaam is Grieks attagis, een naam voor een jachtvogel in antieke teksten, waarschijnlijk de zwarte frankolijn. De soortnaam eert Claude Gay (1800–1873), Frans botanicus en natuuronderzoeker die Chili beschreef. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Santiago, Chili.