Alle soorten › Zangvogels › Kraaiachtigen › Azuurnekgaai
Azuurnekgaai | Cyanocorax heilprini
Azure-naped Jay | Urraca nuquiazul | Gralha-de-nuca-azul
De azuurnekgaai is een donkere gaai van de witzandbossen in het grensgebied van Colombia, Venezuela en Brazilië, met een lichtblauwe nek en een kort, naar voren gekruld kuifje. Hij leeft in groepen in laag bos op arme zandgrond en mijdt het hoge regenwoud ernaast. In het gidsgebied komt hij alleen in het uiterste oosten van Colombia voor.
Geluid
Luide, schorre en rauwe roepen, vaak door meerdere vogels van de groep na elkaar herhaald.
Opname: Jaime Suárez — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
33–36 cm, met een zwarte snavel, een lange staart en een kort, borstelig kuifje van naar voren gekrulde veren op het voorhoofd. Voorhoofd, kruin en zijkop zijn zwart, met een smalle blauwe baardstreep. Achterhoofd en nek zijn helder lichtblauw, naar achteren witachtig. Keel en borst zijn donker sepiabruin tot violetgrijs, de buik gaat over van violet naar wit. De bovendelen zijn donker violetbruin, de staart heeft een witte punt. De iris is geelachtig wit, de poten zijn zwart. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
De violetgaai Cyanocorax violaceus komt in hetzelfde deel van Colombia voor, maar leeft langs rivieren en in bosranden; hij is egaal violetblauw, met een donkere iris, zonder kuifje en zonder witte staartpunt.
Leefgebied
Laag bos op witzand, bosranden en secundaire begroeiing op zandgrond, en open savannebos met verspreide bomen en struiken, in het laagland tot ongeveer 250 m. Mijdt het hoge regenwoud op terra firme en het overstroomde bos in de omgeving. Eet vermoedelijk insecten, andere ongewervelden en vruchten, zoals andere gaaien van het geslacht.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia alleen in het uiterste oosten: in het zuiden van Guainía en het uiterste zuidoosten van Vaupés, mogelijk ook in het zuidoosten van Vichada. Ontbreekt in Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuidwesten van Venezuela (Amazonas) en het uiterste noordwesten van Brazilië, langs de bovenloop van de Rio Negro.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
In het lage witzandbos in Guainía, waar groepen door de struiklaag en de randen van het bos trekken.
Staat van instandhouding
Niet geëvalueerd. Het leefgebied ligt in een weinig ontsloten deel van het Amazone- en Orinocobekken en is grotendeels intact, maar de soort is gebonden aan witzandbos, dat op veel plaatsen versnipperd voorkomt.
Wetenschappelijke naam
Cyanocorax heilprini | Gentry, 1885
Gentry beschreef de soort in 1885 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Cyanocorax werd in 1826 ingevoerd door Boie. De geslachtsnaam komt van Oudgrieks kuanos, 'donkerblauw', en korax, 'raaf'. De soortnaam eert Angelo Heilprin (1853-1907), Amerikaans geoloog, paleontoloog en ontdekkingsreiziger van Hongaarse afkomst en vriend van de beschrijver Gentry. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Rio Negro (Amazonegebied).