Alle soorten › Zangvogels › Ovenvogels en muisspechten › Bandbuikmuisspecht

Bandbuikmuisspecht | Hylexetastes stresemanni

Bar-bellied Woodcreeper | Trepatroncos ventribarrado | Arapaçu-de-barriga-pintada

De bandbuikmuisspecht is een van de zwaarste muisspechten, met een korte, massieve, donkerrode snavel en een korte staart. Hij leeft in het binnenste van ongestoord regenwoud in het westelijke Amazonegebied en wordt overal weinig waargenomen. Over zijn leefwijze is relatief weinig bekend.

Bandbuikmuisspecht (Hylexetastes stresemanni)
Foto: Hector Bottai — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Zingt vrijwel alleen bij het eerste licht: een luide, wat schelle reeks van vier tot zes bijna tweelettergrepige fluittonen op ongeveer gelijke toonhoogte.

Luister: ZangXC258281

Opname: John V. Moore — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

27–30 cm, zwaar gebouwd, met een korte staart en een korte, zeer zware, donkerrode tot roodbruine snavel. Kop, bovenrug en vleugeldekveren zijn bruin tot olijfbruin; onderrug, vleugels en staart roodbruin. De keel is witachtig met zware donkere strepen, de bovenborst olijfkleurig en gestreept, de buik olijfkleurig met smalle zwartachtige banden. Jonge vogels hebben een bruinere snavel. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De gebandeerde muisspecht Dendrocolaptes certhia is over het hele lichaam gebandeerd en heeft een slankere snavel. De blauwsnavelmuisspecht Dendrocolaptes picumnus heeft een langere, donkere snavel en lichte strepen op kop en borst. De reuzenmuisspecht Xiphocolaptes promeropirhynchus heeft een langere, donkere, licht gebogen snavel. De roodsnavelmuisspecht Hylexetastes perrotii, die buiten het gidsgebied leeft, heeft een effen, ongebandeerde buik.

Leefgebied

Het binnenste van ongestoord vochtig regenwoud op terra firme, buiten Colombia ook in overstroomd bos, in het laagland tot ongeveer 300 m. Foerageert op stammen in de middelste lagen, sluit zich aan bij gemengde groepen en volgt soms zwermen trekmieren. Over het nest is weinig bekend; vermoedelijk in een boomholte.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Colombia: alleen in het uiterste zuidoosten, ten noorden van de Río Vaupés. Ecuador: alleen in het uiterste oosten. Peru: in het oostelijke laagland. Bolivia: in het laagland van het noorden. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het westelijke Amazonegebied van Brazilië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Luister bij het eerste licht in ongestoord terra-firmebos naar de luide fluitreeks; later op de dag is de vogel stil en verborgen. Kijk ook bij mierenzwermen naar een zware muisspecht met een rode snavel.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort heeft een groot verspreidingsgebied, maar is overal schaars tot zeldzaam en zeer gevoelig voor verstoring van het bos; de stand gaat vermoedelijk achteruit.

Wetenschappelijke naam

Hylexetastes stresemanni | Snethlage, HMMEE, 1925

Snethlage, HMMEE beschreef de soort in 1925 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Hylexetastes werd in 1889 ingevoerd door Sclater. De geslachtsnaam komt van Grieks hulē, 'bos', en exetastēs, 'onderzoeker': 'bosonderzoeker'. De soortnaam eert Erwin Stresemann (1889–1972), Duits ornitholoog in Berlijn. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Acajatuba, Rio Negro, Brazilië.