Alle soorten › Zangvogels › Amerikaanse zangers › Blauwe zwartkeelzanger

Blauwe zwartkeelzanger | Setophaga caerulescens

Black-throated Blue Warbler | Reinita azulada | Mariquita-azul-de-garganta-preta

De blauwe zwartkeelzanger is een Noord-Amerikaanse zanger die vooral op de Grote Antillen en de Bahama's overwintert. In het gidsgebied is hij een zeldzame wintergast, vrijwel alleen in Colombia. Mannetje en vrouwtje verschillen zo sterk dat ze op twee soorten lijken; beide hebben een kleine witte vlek aan de basis van de handpennen.

Blauwe zwartkeelzanger (Setophaga caerulescens)
Foto: hug_78 — CC BY 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De roep is een kort, dof tsk, als twee stenen tegen elkaar. De zang, een trage, zoemende reeks zuur-zuur-zriee, is in de winter zelden te horen.

Luister: ZangXC1038362

Opname: Bobby Wilcox — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

13 cm. Het mannetje is diepblauw van boven, met een zwart gezicht, zwarte keel en zwarte flanken; de buik is wit. Aan de basis van de handpennen zit een duidelijke witte vlek. Het vrouwtje is olijfbruin tot grijsachtig olijf van boven en vuil geelbruin van onder, met een smalle lichte wenkbrauwstreep, een donkere wang en een kleine witte vleugelvlek, die bij jonge vrouwtjes klein kan zijn of ontbreekt. Jonge mannetjes zijn doffer blauw met groenige randen.

Verwarrings­soorten

Het mannetje van de azuurzanger Setophaga cerulea is lichter hemelsblauw van boven, met een witte keel, een smalle borstband en twee witte vleugelstrepen. Het vrouwtje van de tennesseezanger Leiothlypis peregrina is groener, met een lichtere wenkbrauwstreep, zonder donkere wang en zonder witte vleugelvlek. Het vrouwtje van de azuurzanger is blauwgroen, met twee witte vleugelstrepen.

Leefgebied

In de winter in de middelste en lagere lagen van vochtig bos, bosranden, secundair bos en schaduwkoffie, vooral in de uitlopers en het lagere bergbos. Eet insecten, ook vruchten en nectar. Broedt niet in het gidsgebied.

Verspreiding en trek

Zeldzame wintergast, vooral van oktober tot april. In Colombia een klein aantal meldingen, vooral in de Sierra Nevada de Santa Marta en elders in het noorden, enkele ook in de Andes. In Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos niet of hooguit als uitzonderlijke dwaalgast. Broedt in het oosten van Noord-Amerika en overwintert vooral op de Grote Antillen en de Bahama's, in klein aantal ook in Midden-Amerika.

Hoe en wanneer kijken

Let in de winter in gemengde groepen in bosranden en koffieplantages in het noorden van Colombia op een donkerblauwe zanger met een witte vleugelvlek; bij vrouwtjes is die vlek vaak het beste kenmerk.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De Noord-Amerikaanse stand is stabiel tot toenemend.

Wetenschappelijke naam

Setophaga caerulescens | (Gmelin, 1789)

Gmelin beschreef de soort in 1789 als Motacilla caerulescens; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Setophaga werd in 1827 ingevoerd door Swainson. De geslachtsnaam komt van Grieks sēs (genitief sētos), 'mot', en -phagos, '-etend', dus 'motteneter'. De soortnaam komt van Latijn caerulescens, 'blauwachtig', naar de blauwe bovenzijde van het mannetje. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Hispaniola.