Alle soorten › Zangvogels › Amerikaanse gorzen › Bleeknekstruikgors

Bleeknekstruikgors | Atlapetes pallidinucha

Pale-naped Brushfinch | Atlapetes nuquipálido | Tico-tico-de-nuca-pálida

De bleeknekstruikgors is een struikgors van de hoogste bossen van de noordelijke Andes, waar het bos overgaat in páramo. Hij valt op door een kaneelkleurige tot geelachtige voorkruin die naar achteren overgaat in een witachtige nek, boven een zwart gezicht en gele onderdelen. Hij leeft in paren of familiegroepjes dicht bij de grond.

Bleeknekstruikgors (Atlapetes pallidinucha)
Foto: Charles J. Sharp — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De ochtendzang is meestal een duet van dunne, hoge tonen, waarbij de laatste toon scherp stijgt. De territoriumzang is een korte, gefloten reeks wiet-tjoe-tonen. Roepjes zijn een hoog, zacht tip en een herhaald, nasaal pffe.

Luister: ZangXC695028

Opname: Mauricio Cuellar Ramirez (@Birding.travel) — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

18 cm, met een stevige, zwarte snavel. Een bleke kaneelkleurige of geelachtige streep loopt van het voorhoofd tot het midden van de kruin; achterkruin en nek zijn witachtig. Het gezicht is zwart, de bovendelen zijn donker leigrijs, vleugels en staart zwartachtig. Keel, borst en buik zijn helder geel; zijkanten en flanken hebben een olijfgroene tot grijze zweem. Bij de vogels van Ecuador en Peru is de voorkruin bleker en zijn de onderdelen, behalve de keel, sterker olijfgrijs overwaasd. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De geelborststruikgors Atlapetes latinuchus heeft een geheel roodbruine kruin en nek zonder witachtige nek, en leeft meestal lager. De grijsborststruikgors Atlapetes schistaceus heeft een roestbruine kruin en grijze, niet gele onderdelen. De witbaardstruikgors Atlapetes albofrenatus van de Oost-Andes heeft een witte baardstreep en een olijfgroene rug.

Leefgebied

Ondergroei en randen van vochtig bos bij de boomgrens, ook secundair bos en elfenbos; in het bos zelf vooral in bamboe, ruwweg tussen 2500 en 3700 m. Zoekt op de grond en laag in de vegetatie naar insecten, andere ongewervelden, zaden en bessen. Het nest is een kom in dicht struikgewas.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia in de Oost-Andes zuidwaarts tot Cundinamarca en in de Centrale Andes. In Ecuador langs de oostflank van de Andes over de hele lengte van het land. In Peru alleen in het uiterste noorden, tot de Marañón op de grens van Piura en Cajamarca. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het uiterste zuiden van Táchira in Venezuela.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek aan de randen van het bos bij de boomgrens, bijvoorbeeld bij de Papallactapas in Ecuador of in Chingaza in Colombia. Paren zingen bij zonsopgang in duet; overdag bewegen ze zich laag langs de bosrand en de rand van de páramo.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Het leefgebied bij de boomgrens wordt plaatselijk aangetast door branden, beweiding en ontbossing.

Wetenschappelijke naam

Atlapetes pallidinucha | (Boissonneau, 1840)

Boissonneau beschreef de soort in 1840 als Tanagra (Arremon) pallidinucha; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Atlapetes werd in 1831 ingevoerd door Wagler. De geslachtsnaam komt van Grieks: de mythische titaan Atlas en petēs, 'vlieger'. De soortnaam komt van Latijn pallidus, 'bleek', en middeleeuws Latijn nucha, 'nek', naar de lichte nekstreep. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Bogotá, Colombia.