Alle soorten › Tinamoeachtigen › Tinamoes › Bonte tinamoe
Bonte tinamoe | Crypturellus variegatus
Variegated Tinamou | Tinamú abigarrado | Inhambu-anhangá
De bonte tinamoe is een van de meest verspreide tinamoes van het Amazone-regenwoud, met een zwarte kap, een roodbruine hals en een sterk zwart-geelbruin gebandeerde rug. Zijn lied, een lange fluittoon gevolgd door een reeks stijgende tonen, is een vertrouwd geluid van terra-firmebos.
Geluid
Een lange, zuivere, licht stijgende fluittoon, na een korte pauze gevolgd door een reeks kortere tonen die in toonhoogte stijgen en sneller worden. Vooral in de vroege ochtend en de avondschemering, soms overdag.
Opname: Yannick Wiegers — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
28–31 cm, met een kleine kop, een dunne hals en vrijwel geen staart. Kruin en kopzijden zijn zwartachtig, de keel is wit, hals en borst zijn roodbruin, de buik is lichter geelbruin met donkere bandering op de flanken. De bovendelen zijn zwart met brede roodbruine tot geelbruine banden. De poten zijn olijfgeel tot grijsgroen. De seksen zijn vrijwel gelijk.
Verwarringssoorten
De zwartkoptinamoe Crypturellus atrocapillus heeft ook een zwarte kap, maar rode poten en bij het mannetje een vrijwel effen rug. De gebandeerde tinamoe Crypturellus casiquiare heeft een roodbruine kop en leeft op witte zandgrond. De Braziliaanse tinamoe Crypturellus strigulosus en de kleine tinamoe Crypturellus soui hebben geen zwarte kap en geen sterk gebandeerde rug.
Leefgebied
De bodem van hoog, vochtig terra-firmebos in het laagland en de voetheuvels, plaatselijk ook oud secundair bos; meestal onder 1000 m. Loopt over de bosbodem en zoekt gevallen vruchten, zaden en ongewervelden. Het nest ligt op de grond tussen boomwortels; het mannetje broedt de eieren uit.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia in het oostelijke laagland van het Amazone- en Orinocogebied. In Ecuador in het Amazonelaagland. In Peru in het Amazonelaagland en de lagere voetheuvels. In Bolivia in het noordelijke laagland. Ontbreekt aan de westkant van de Andes en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Venezuela, de Guyana's, het Braziliaanse Amazonegebied en, geïsoleerd, in het Atlantisch regenwoud van Oost-Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Luister in de vroege ochtend in terra-firmebos naar het lied van een lange toon gevolgd door stijgende tonen. Op rustige paden in weinig bejaagd bos loopt de vogel soms langzaam over de bosbodem.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd (LC). Verdwijnt waar zwaar wordt gejaagd en lijdt onder ontbossing, maar het verspreidingsgebied is zeer groot.
Wetenschappelijke naam
Crypturellus variegatus | (Gmelin, 1789)
Gmelin beschreef de soort in 1789 als Tetrao variegatus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Crypturellus werd in 1914 ingevoerd door Brabourne, WWK-H & Chubb. De geslachtsnaam komt van Grieks kruptos, 'verborgen', en oura, 'staart', met het Latijnse verkleinwoord -ellus: 'klein verborgen staartje'. De soortnaam komt van Latijn variegatus, 'bont, gevlekt'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit de Guyana's.