Alle soorten › Zangvogels › Ovenvogels en muisspechten › Brandingwipstaart

Brandingwipstaart | Cinclodes taczanowskii

Peruvian Seaside Cinclodes | Churrete marisquero | Pedreiro-costeiro-peruano

De brandingwipstaart is een grote, donkere wipstaart die alleen langs de kust van Peru voorkomt. Hij is een van de weinige mussachtigen ter wereld die in de branding van de zee foerageren en komt zelden verder dan een paar meter van de waterlijn. Over zijn broedbiologie is weinig bekend.

Brandingwipstaart (Cinclodes taczanowskii)
Foto: Zieger M — CC BY 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een triller. De roep is een kort, abrupt tsjek.

Luister: ZangXC267553

Opname: Dan Lane — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

21 cm, een forse wipstaart met een rechte, krachtige snavel. De bovendelen zijn donkerbruin, met een donkere sepiabruine kruin en een vage, lichtbruine wenkbrauwstreep. De keel is vuilwit met donkere vlekjes, de borst bruin met korte lichte streepjes, de buik egaal bruin. In de vlucht valt een roestbruine band over de vleugel op. De buitenste staartpennen hebben lichte roestbruine punten. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De strandwipstaart Cinclodes nigrofumosus van de kust van Chili is de naaste verwant en lijkt sterk; de twee worden soms als één soort beschouwd en zijn vooral aan het verspreidingsgebied te herkennen. Andere wipstaarten, zoals de bandvleugelwipstaart Cinclodes fuscus, zijn kleiner en lichter, en leven in het hooggebergte, niet aan de kust.

Leefgebied

De getijdenzone van rotskusten en kustnabije eilanden, soms ook aangrenzende zandstranden. Foerageert alleen of in paren op natte rotsen in de branding naar kleine krabben en andere kreeftachtigen, kleine tweekleppigen en slakken, pissebedden en kevers. Het enige beschreven nest was een kom van wier met wat plantenvezels en veren in een rotsspleet.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Endemisch voor Peru: langs de kust van Ancash zuidwaarts tot Tacna bij de grens met Chili, en op enkele eilanden voor de kust. Uit Colombia, Ecuador, Bolivia en de Galápagos niet bekend.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Langs de rotskust van Peru is dit de enige wipstaart die in de getijdenzone foerageert, vaak vlak boven de opspattende branding.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Het verspreidingsgebied is klein, maar de soort is in geschikt kustgebied vrij algemeen en de stand geldt als stabiel.

Wetenschappelijke naam

Cinclodes taczanowskii | Berlepsch & Sztolcman, 1892

Berlepsch & Sztolcman beschreef de soort in 1892 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Cinclodes werd in 1840 ingevoerd door Gray. De geslachtsnaam combineert Oudgrieks kinklos, een niet te identificeren vogel van de waterkant, met -oidēs, 'lijkend op'. De soortnaam eert Władysław Taczanowski (1819–1890), Pools zoöloog, conservator van het museum van de Universiteit van Warschau en auteur van een ornithologie van Peru. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Chorrillos bij Lima, Peru.