Alle soorten › Zangvogels › Amerikaanse zangers › Brilzanger
Brilzanger | Myioborus melanocephalus
Spectacled Whitestart | Candelita de anteojos | Mariquita-de-óculos
De brilzanger is de soort van het geslacht Myioborus van het hogere bergbos in de centrale Andes, van het zuiden van Colombia tot Bolivia. Hij leeft boven de zone van de meniezanger, tot aan de boomgrens. De gele bril rond het oog is bij alle vormen aanwezig, maar de kleur van de kruin wisselt van noord naar zuid.
Geluid
De roep is een dun, hoog tsip. De zang is een snelle, wat warrige reeks hoge tjiptonen en korte trillers.
Opname: GABRIEL LEITE — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
13–14 cm, met een lange, vaak gespreide staart. De bovendelen zijn grijs met een olijfkleurige zweem; gezicht en zijkop zijn zwartachtig, met gele teugels en een gele oogring die samen een bril vormen. Keel, borst en buik zijn geel, de onderstaartdekveren wit; de zwarte staart heeft veel wit in de buitenste pennen. In het zuiden van Colombia, in Ecuador en in het noorden van Peru heeft hij een roodbruine kruin; verder zuidwaarts in Peru en in Bolivia is de kruin zwart. De seksen zijn gelijk. Jongen zijn doffer en bruinachtiger, met een minder duidelijke bril.
Verwarringssoorten
De zwartoorzanger Myioborus ornatus in het noorden heeft een geheel geel gezicht; tussenvormen komen voor in het zuiden van Colombia en het noorden van Ecuador. De meniezanger Myioborus miniatus leeft lager, heeft een donkere keel en geen bril. In Bolivia heeft de bruinkapzanger Myioborus brunniceps een grijze kop met een roodbruine kap en geen gele bril.
Leefgebied
Nevelwoud en hoger bergbos, bosranden, Polylepis-bos en struikgewas aan de boomgrens, vooral van ongeveer 2000 tot 3400 m. Foerageert in de lagere en middelste lagen en is een vast lid van gemengde groepen; spreidt staart en vleugels om insecten op te schrikken en vangt ze in korte vluchten. Het nest ligt, zoals bij verwante soorten, op of vlak bij de grond in een berm.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: alleen in het zuiden, vooral in Nariño. Ecuador: op beide flanken van de Andes over de hele lengte van het land. Peru: langs de oostflank van de Andes over de hele lengte van het land, en in het noorden ook op de westflank. Bolivia: op de oostflank van de Andes in La Paz en Cochabamba. Ontbreekt op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
In Ecuador en Peru is de brilzanger in gemengde groepen in bosranden en langs bergwegen boven 2500 m regelmatig te zien, bijvoorbeeld op de Papallacta-pas en in het hogere deel van de Manu-weg.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De soort is algemeen in een groot verspreidingsgebied en gebruikt ook bosranden en secundaire begroeiing.
Wetenschappelijke naam
Myioborus melanocephalus | (Tschudi, 1844)
Tschudi beschreef de soort in 1844 als Setophaga melanocephala; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Myioborus werd in 1865 ingevoerd door Baird. De geslachtsnaam combineert Grieks muia, 'vlieg', met -boros, '-etend': vliegeneter. De soortnaam combineert Grieks melas, 'zwart', en -kephalos, '-koppig'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Maraynioc, Junín, Peru.