Alle soorten › Zangvogels › Bekardes en tityra's › Bruinvleugelschiffornis

Bruinvleugelschiffornis | Schiffornis turdina

Brown-winged Schiffornis | Llorón alipardo | Flautim-marrom

De bruinvleugelschiffornis is een egaal olijfbruine vogel van de ondergroei van het Amazonische laaglandbos. Vroeger werd hij samen met enkele verwante vormen als één soort beschouwd; in het gidsgebied omvat hij nu de vogels van het Amazonelaagland. Hij leeft verscholen laag in het bos en wordt vooral opgemerkt aan zijn fluitende zang.

Bruinvleugelschiffornis (Schiffornis turdina)
Foto: Hector Bottai — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een heldere, wat trage reeks van drie of vier fluittonen, waarvan de eerste vaak langgerekt is; vooral in de ochtend herhaald.

Luister: ZangXC984426

Opname: João Capurucho — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

16–17 cm, met een ronde kop, grote donkere ogen en een vrij lange staart. Overwegend olijfbruin, met warmer bruine vleugels en staart; keel en borst olijfgrijs, de buik lichter grijsbruin. Geen tekening. De seksen zijn gelijk; jonge vogels zijn wat roestiger.

Verwarrings­soorten

De heuvelschiffornis Schiffornis aenea leeft hoger, aan de voet van de Andes, en heeft een andere zang. De grote schiffornis Schiffornis major is kaneelbruin en leeft in overstroomd bos. De okerbuikpipratiran Mionectes oleagineus is kleiner, met een okergele buik en een dunne snavel. Vrouwtjes van manakins zijn kleiner en groener, met een kortere staart.

Leefgebied

Ondergroei en lagere etage van vochtig laaglandbos op terra firme, ook oud secundair bos, tot ongeveer 1000 m. Leeft alleen of in paren en sluit zich soms aan bij gemengde groepen. Eet kleine vruchten en insecten. Het nest is een kommetje van mos en bladeren, laag bij de grond, vaak in een holle stronk.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia in het Amazonelaagland ten oosten van de Andes. In Ecuador in het oostelijke laagland. In Peru in het hele Amazonelaagland. In Bolivia in het noorden en midden van het laagland. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Amazonisch Brazilië en het Atlantische regenwoud van oostelijk Brazilië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Loop vroeg in de ochtend langzaam over paden in laaglandbos en luister naar de trage fluitreeks; de vogel zit laag en stil en vliegt bij verstoring kort weg naar een nieuwe zitplaats.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Wijdverbreid in groot laaglandbos.

Wetenschappelijke naam

Schiffornis turdina | (Wied-Neuwied, 1831)

Wied-Neuwied beschreef de soort in 1831 als Muscicapa turdina; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Schiffornis werd in 1854 ingevoerd door Bonaparte. De geslachtsnaam combineert de achternaam van de Duitse fysioloog Moritz Schiff (1823–1896) met Grieks ornis, 'vogel'. De soortnaam is Latijn turdinus, 'lijsterachtig', van turdus, 'lijster'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Bahia, Brazilië.