Alle soorten › Zangvogels › Ovenvogels en muisspechten › Cabanis' stekelstaart
Cabanis' stekelstaart | Synallaxis cabanisi
Cabanis's Spinetail | Pijuí de Cabanis | João-de-cabanis
De cabanis' stekelstaart is een donkere stekelstaart van dicht struikgewas langs bosranden aan de voet van de Andes in Peru en Bolivia. Hij houdt zich op in bamboe en velden van pijlriet en is vaker te horen dan te zien. Vroeger werd hij als ondersoort van de rouwstekelstaart beschouwd.
Geluid
De roep is een laag, nasaal njap, vaak herhaald. De zang van vogels in Peru en Bolivia is nog nauwelijks beschreven; vogels in Brazilië laten een gehaast, snaterend tjetjetjetjet horen.
Opname: Jacob Wijpkema — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
16–18 cm, met een lange, getrapte staart met spitse veren. Kruin en nek zijn donker roodbruin, het gezicht is roetkleurig grijsbruin met een lichtere grijze wangvlek. Rug en stuit zijn donkerbruin, de vleugels grotendeels roodbruin en de staart dof kastanjebruin. De onderdelen zijn bruingrijs, de buik is lichter. Vogels in Bolivia zijn kleiner, met een wittere keel en veel lichtere onderdelen. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
De rouwstekelstaart Synallaxis moesta lijkt sterk, maar leeft noordelijker, op de oostflank in Colombia en Ecuador. De cayennestekelstaart Synallaxis gujanensis heeft een bruine, niet roodbruine kruin en lichtere, beigegrijze onderdelen. De witkeelstekelstaart Synallaxis albigularis is kleiner, met een kortere staart en een rappe, herhaalde zang. De rode stekelstaart Synallaxis rutilans is vrijwel geheel roodbruin met een zwarte keelvlek en leeft in het binnenste van het bos.
Leefgebied
Dichte ondergroei langs de randen van laaglandbos en lager bergbos, in secundair bos en oeverbos, vaak in bamboe (Guadua) en in velden van pijlriet (Gynerium) langs rivieren; vooral in het laagland en de lage voetheuvels. Zoekt alleen of in paren laag in de begroeiing naar insecten en andere ongewervelden. Het nest is, zoals bij verwante stekelstaarten, een bol van takjes met een ingang aan de zijkant.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Ontbreekt in Colombia, Ecuador en op de Galápagos. In Peru langs de voet van de oostflank van de Andes, van Huánuco zuidwaarts tot Puno, mogelijk ook in het westen van Ucayali. In Bolivia in het noorden van La Paz, Beni en Cochabamba. Buiten het gidsgebied een afzonderlijke populatie in het westen van centraal Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Luister langs bosranden en rivieroevers met bamboe of pijlriet in de voetheuvels van Zuidoost-Peru, bijvoorbeeld in Madre de Dios, naar de nasale roep; de vogel blijft meestal laag en verborgen in de begroeiing.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De soort leeft in randbegroeiing en secundair bos en verdraagt kleinschalige ontginning.
Wetenschappelijke naam
Synallaxis cabanisi | Berlepsch & Leverkühn, PGHMR, 1890
Berlepsch & Leverkühn, PGHMR beschreef de soort in 1890 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Synallaxis werd in 1818 ingevoerd door Vieillot. De geslachtsnaam komt van Oudgrieks sunallaxis, 'uitwisseling'. De soortnaam eert Jean Cabanis (1816–1906), Duits ornitholoog en oprichter van het Journal für Ornithologie. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Chanchamayo, Junín, Peru.