Alle soorten › Zangvogels › Ovenvogels en muisspechten › Rouwstekelstaart
Rouwstekelstaart | Synallaxis moesta
Dusky Spinetail | Pijuí oscuro | João-teneném-escuro
De rouwstekelstaart is een van de donkerste stekelstaarten: roetgrijs, met kastanjebruine kruin, vleugels en staart. Hij leeft in dichte ondergroei aan bosranden in een smalle hoogtezone langs de voet van de Andes, van Colombia tot het noorden van Peru. Over zijn leefwijze is weinig bekend.
Geluid
Een laag, nasaal gekwetter of gesnor; het is niet bekend of dit zang of een roep is.
Opname: GABRIEL LEITE — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
16 cm, met een dunne snavel en een lange, getrapte, kastanjebruine staart met stekelige punten. Het gezicht is donker roetgrijs, de achterkruin kastanjebruin. Rug en onderdelen zijn donker roetgrijs, de vleugels kastanjebruin; de kin is fijn wit berijpt. Vogels in het zuiden van het areaal (Ecuador en Peru) zijn donkerder en van onderen egaal grijs. De seksen zijn gelijk. Jongen hebben een grijze kruin, een grijzere onderzijde en een vaag gebandeerde keel.
Verwarringssoorten
De witkeelstekelstaart Synallaxis albigularis leeft lager, in grazige open plekken en jong struweel, en is lichter, met een witte keel en een grijsbruine staart. Azara's stekelstaart Synallaxis azarae is lichter grijs en leeft hoger in de Andes. De rode stekelstaart Synallaxis rutilans heeft een roodbruine kop en borst met een zwarte keel en leeft binnen in laaglandbos.
Leefgebied
Randen van oeverbos en altijdgroen tropisch bos, en secundair bos, met een voorkeur voor dichte ondergroei, soms in bamboe; meestal tussen 250 en 1350 m, in Colombia tot 1600 m. Zoekt vermoedelijk in paren naar geleedpotigen in het blad en op dunne takken, ongeveer 1–2 m boven de grond. Het enige beschreven nest was een bal van takjes met een zijdelingse ingangsbuis in een dichte warboel van lianen.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: aan de voet van de oosthelling van de Oostelijke Cordillera, van Casanare en Meta zuidwaarts door Caquetá en Putumayo tot het zuidoosten van Nariño. Ecuador: aan de voet van de oosthelling van de Andes. Peru: in het noorden, zuidwaarts tot het noorden van San Martín. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Luister aan ruige bosranden, langs rivieren en in dicht struikgewas in de voetheuvels van de oosthelling naar het lage, nasale gekwetter. De vogel blijft meestal laag in dichte begroeiing.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd; tot 2021 gold de soort als gevoelig. Het areaal is groot, maar de stand gaat vermoedelijk achteruit door ontbossing. De soort is gevoelig voor versnippering en randeffecten en is meestal schaars en plaatselijk; de smalle hoogtezone waarin zij leeft, staat sterk onder druk van de landbouw.
Wetenschappelijke naam
Synallaxis moesta | Sclater, 1856
Sclater beschreef de soort in 1856 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Synallaxis werd in 1818 ingevoerd door Vieillot. De geslachtsnaam komt van Oudgrieks sunallaxis, 'uitwisseling'. De soortnaam komt van Latijn maestus, 'treurig, somber', naar het donkere verenkleed. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Bogotá, Colombia.