Alle soorten › Zangvogels › Muggeneters › Cayennemuggeneter
Cayennemuggeneter | Conopophaga aurita
Chestnut-belted Gnateater | Jejenero fajicastaño | Chupa-dente-de-cinta
De cayennemuggeneter is een kleine, ronde bodemvogel van het Amazonische laaglandbos, met een opvallend wit pluimpje achter het oog. Muggeneters zitten laag, vaak dwars op een verticale stengel, en schieten naar de grond om prooi te pakken. Het mannetje valt op door een zwart gezicht boven een roodbruine borstband.
Geluid
De zang is een reeks korte, wat hese, kikkerachtige tonen; de roep is een kort, scherp tsjiek. Bij het opvliegen maken de vleugels een zoemend geluid.
Opname: Juan Freile — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
12–13 cm, rond en kortstaartig, op lange roze-grijze poten, met een vrij stevige snavel. Kruin en bovendelen zijn bruin, vaak roodbruin getint, en achter het oog loopt een witte wenkbrauwstreep die uitloopt in een pluimpje. Het mannetje heeft een zwart voorhoofd, gezicht en keel, een roodbruine borst en een witte tot lichtbruine buik. Het vrouwtje heeft een roodbruin gezicht, keel en borst, met een lichte buik.
Verwarringssoorten
De grijskeelmuggeneter Conopophaga peruviana overlapt in Ecuador en Peru; het mannetje heeft een grijs gezicht en een grijze borst zonder zwart. Vrouwtjes van beide soorten lijken veel op elkaar; let op een begeleidend mannetje en op de stem. De geringde piepertiran Corythopis torquatus loopt over de bodem, heeft een langere staart, een witte keel en een zwart gestreepte borstband, en geen pluimpje achter het oog.
Leefgebied
De ondergroei van vochtig laaglandbos op terra firme, vooral bij omgevallen bomen en in lianenwarren, tot ongeveer 600 m. Leeft alleen of in paren, laag boven de grond, en eet kleine insecten en spinnen die van bladeren en de bodem worden gepikt. Het nest is een ondiep kommetje laag in de ondergroei.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia in het Amazonelaagland in het zuidoosten. In Ecuador in het noordoostelijke laagland. In Peru in het noordoostelijke laagland, vooral in Loreto. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Amazonisch Brazilië en de Guyana's.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek bij omgevallen bomen en dichte plekken langs paden in terra-firmebos en kijk laag in de ondergroei. Vogels zitten vaak lang stil op een stengel en verraden zich door het zoemen van de vleugels.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Wijdverbreid in groot laaglandbos.
Wetenschappelijke naam
Conopophaga aurita | (Gmelin, 1789)
Gmelin beschreef de soort in 1789 als Turdus auritus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Conopophaga werd in 1816 ingevoerd door Vieillot. De geslachtsnaam komt van Oudgrieks kōnōps, 'mug', en -phagos, '-etend': 'muggeneter'. De soortnaam komt van Latijn auritus, 'met oren', naar de witte pluimpjes achter het oog. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cayenne, Frans-Guyana.