Alle soorten › Zangvogels › Amerikaanse zangers › Citroenzanger
Citroenzanger | Protonotaria citrea
Prothonotary Warbler | Reinita protonotaria | Mariquita-protonotária
De citroenzanger is een goudgele zanger met blauwgrijze vleugels, die zowel in het broedgebied als in het winterverblijf aan water gebonden is. Hij broedt in boomholten in moerasbossen in het oosten van Noord-Amerika, wat bij zangers ongebruikelijk is, en overwintert vooral in mangroven van Midden-Amerika en het noorden van Zuid-Amerika.
Geluid
Een luid, metalig tsjip, dat lijkt op de roep van de waterlijsters. De zang is een reeks heldere, gelijke tonen, swiet-swiet-swiet.
Opname: David Darrell-Lambert — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
13–14 cm, met een vrij lange, spitse, zwarte snavel. Het mannetje heeft een goudgele kop en onderzijde, een olijfgroene rug, effen blauwgrijze vleugels zonder vleugelstrepen en een blauwgrijze staart met witte vlekken. Het vrouwtje is doffer geel, met een olijfkleurige kruin. De onderstaartdekveren zijn wit. Het donkere oog valt op in de gele kop.
Verwarringssoorten
De gele zanger Setophaga aestiva en de mangrovezanger Setophaga petechia hebben gele zomen op de olijfkleurige vleugels, gele staartvlekken en een kortere snavel. De blauwvleugelzanger Vermivora cyanoptera heeft een zwarte oogstreep en twee witte vleugelstrepen.
Leefgebied
In het winterverblijf vooral in mangrove, ook in moerasbos, natte bossen langs rivieren en plassen en vochtig laaglandbos, meestal onder 500 m. Zoekt insecten, spinnen en kleine slakken in de lagere en middelste lagen en drinkt soms nectar. Broedt niet in het gidsgebied.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Wintergast, vooral van september tot maart. In Colombia vrij algemeen in de mangroven van de Caribische kust, schaarser aan de Pacifische kust en landinwaarts in de Magdalenavallei. In Ecuador zeldzaam, vooral in het noordwesten. In Peru uitzonderlijk. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Broedt in het oosten van de Verenigde Staten en overwintert van het zuiden van Mexico tot Colombia en Venezuela.
- Wintergast (ca. okt–mrt)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek in de wintermaanden langs mangrove en moerasbos aan de Caribische kust van Colombia, vaak laag boven het water; de luide roep verraadt de vogel.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Afname van de Noord-Amerikaanse stand en verlies van mangrove in het winterverblijf zijn de belangrijkste bedreigingen.
Wetenschappelijke naam
Protonotaria citrea | (Boddaert, 1783)
Boddaert beschreef de soort in 1783 als Motacilla citrea; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Protonotaria werd in 1858 ingevoerd door Baird. De geslachtsnaam komt van Laatlatijn protonotarius, 'protonotaris', een notaris aan het Byzantijnse hof die goudgele gewaden droeg, naar het gele verenkleed. De soortnaam komt van Latijn citreus, 'citroengeel', naar het gele verenkleed. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Louisiana, Verenigde Staten.