Alle soorten › Zangvogels › Amerikaanse zangers › Geelvleugelzanger
Geelvleugelzanger | Vermivora chrysoptera
Golden-winged Warbler | Reinita alidorada | Mariquita-de-asa-dourada
De geelvleugelzanger is een kleine, grijs-witte zanger met een gele kruin en een grote gele vleugelvlek. Een groot deel van de wereldstand overwintert in de bergbossen van Midden-Amerika, Colombia en Venezuela. De soort gaat sterk achteruit en kruist in het broedgebied met de blauwvleugelzanger.
Geluid
Een scherp tsjip en een dun tsiet. De zang is een zoemend bie-bzz-bzz-bzz, met een hogere eerste toon; in het winterverblijf weinig te horen.
Opname: Valerie Heemstra — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
12 cm, met een spitse snavel. Het mannetje is grijs van boven en wit van onder, met een gele kruin, een grote gele vlek op de vleugel en een zwart oogmasker en zwarte keel, gescheiden door een witte wenkbrauwstreep en een witte baardstreep. Het vrouwtje is doffer, met een grijs masker en een grijze keel. De staart heeft witte vlekken.
Verwarringssoorten
De blauwvleugelzanger Vermivora cyanoptera is geel van onder, met een smalle zwarte oogstreep en twee witte vleugelstrepen; hybriden tussen beide soorten tonen tussenvormen. De bonte zanger Mniotilta varia is zwart-wit gestreept, zonder geel.
Leefgebied
In het winterverblijf in de kroonlaag en aan de randen van vochtig bergbos en nevelwoud, in oud secundair bos en in schaduwkoffie, vooral tussen 900 en 2500 m. Zoekt in gemengde troepen naar insecten en rupsen, vaak in hangende dode bladeren. Broedt niet in het gidsgebied.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Wintergast, vooral van oktober tot april. In Colombia schaars in de drie Andesketens en de Sierra Nevada de Santa Marta. In Ecuador zeldzaam, vooral in het noorden. In Peru uitzonderlijk. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Broedt in het noordoosten van Noord-Amerika en langs de Appalachen en overwintert van Guatemala tot Colombia en Venezuela.
- Wintergast (ca. okt–mrt)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Volg in de wintermaanden gemengde troepen in bergbos en schaduwkoffie op de hellingen van de Colombiaanse Andes; de vogel zoekt vaak in dode bladtrossen in de kroonlaag.
Staat van instandhouding
Gevoelig. De stand is de afgelopen decennia sterk afgenomen door verlies van jonge, struikrijke begroeiing in het broedgebied, kruising met de blauwvleugelzanger en ontbossing van bergbos in het winterverblijf.
Wetenschappelijke naam
Vermivora chrysoptera | (Linnaeus, 1766)
Linnaeus beschreef de soort in 1766 als Motacilla chrysoptera; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Vermivora werd in 1827 ingevoerd door Swainson. De geslachtsnaam komt van Latijn vermis, 'worm', en -vorus, '-etend': 'wormeter'. De soortnaam komt van Grieks khrusos, 'goud', en pteron, 'vleugel': 'goudvleugelig', naar de gele vleugelvlek. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Philadelphia, Pennsylvania, Verenigde Staten.