Alle soorten › Spechtachtigen › Spechten › Cuzcodwergspecht

Cuzcodwergspecht | Picumnus subtilis

Fine-barred Piculet | Carpinterito de Cuzco | Pica-pau-anão-de-barras-finas

De cuzcodwergspecht is een dwergspecht die alleen in het midden en zuiden van Peru voorkomt, in de uitlopers van de Andes aan de rand van het Amazonelaagland. Hij is onder fijn gebandeerd en lijkt op Lafresnayes dwergspecht en de goudkapdwergspecht. Hij leeft in bosranden en secundair bos en verdraagt een door de mens veranderd landschap.

Cuzcodwergspecht (Picumnus subtilis)
Foto: Hector Bottai — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een hoge, snelle triller en dunne tsit-roepjes; zacht getik in dunne takken.

Luister: ZangXC431923

Opname: GABRIEL LEITE — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

10 cm, met een korte, rechte snavel. De kruin is zwart met witte stippels; het mannetje heeft roodachtige veertoppen op de voorkruin. De bovendelen zijn olijfbruin met vage lichte dwarsbandjes. De wang heeft fijne lichte streepjes. De onderdelen zijn geelachtig wit met fijne, dichte donkere dwarsbandjes, op de buik vager. De staart is zwart, met witte binnenvlaggen van de middelste veren. Het vrouwtje heeft geen rood op de kop.

Verwarrings­soorten

De goudkapdwergspecht Picumnus aurifrons is kleiner, met een groenere rug en bij het mannetje een gele voorkruin, en leeft in het laagland. D'Orbigny's dwergspecht Picumnus dorbignyanus leeft hoger en heeft schubben en vlekken in plaats van fijne banden. De roodbuikdwergspecht Picumnus rufiventris in hetzelfde gebied is groter en onder roodbruin. Lafresnayes dwergspecht Picumnus lafresnayi komt verder naar het noorden voor en is groener, met grovere banden.

Leefgebied

Bosranden, secundair bos en open bos met ranken en struikgewas in de uitlopers en het aangrenzende laagland, ruwweg tussen 300 en 1100 m. Foerageert op dunne takken, ranken en bamboestengels in de lagere en middelste lagen, vaak met gemengde groepen. Eet kleine insecten en larven. Broedt in een zelf uitgehakte holte.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Alleen in Peru: in het midden en zuiden, langs de oostflank van de Andes en in het aangrenzende laagland, onder meer in het stroomgebied van de Ene, in Cusco en in Madre de Dios. De noordgrens van het verspreidingsgebied is onzeker. Ontbreekt in Colombia, Ecuador, Bolivia en op de Galápagos. Endemisch voor het gidsgebied.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek langs bosranden en open plekken in de lagere delen van de Manu-weg, rond Pilcopata en Atalaya, vaak in gemengde groepen in ranken langs de weg.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort verdraagt bosranden en secundair bos; het verspreidingsgebied is beperkt maar grotendeels nog bebost.

Wetenschappelijke naam

Picumnus subtilis | Stager, 1968

Stager beschreef de soort in 1968 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Picumnus werd in 1825 ingevoerd door Temminck. De geslachtsnaam verwijst naar Picumnus, een Romeinse god van vruchtbaarheid en landbouw, broer van Pilumnus, wiens naam verwant is aan Latijn picus, 'specht'. De soortnaam komt van Latijn subtilis, 'fijn, teer', naar de fijne bandering. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Marcapata, Cusco, Peru.