Alle soorten › Spechtachtigen › Spechten › Geelbuikdwergspecht
Geelbuikdwergspecht | Picumnus castelnau
Plain-breasted Piculet | Carpinterito pechiblanco | Pica-pau-anão-de-peito-liso
De geelbuikdwergspecht is een dwergspecht van riviereilanden en jonge oeverbegroeiing langs de Amazone en haar grote zijrivieren in het noordoosten van Peru. Hij is de enige dwergspecht in het gidsgebied met een vrijwel ongetekende onderkant. Zijn verspreiding volgt nauw de grote rivieren.
Geluid
Een hoge, snelle, dalende triller en zacht getik tijdens het foerageren.
Opname: Dan Lane — CC BY-NC-SA 3.0 · xeno-canto
Herkenning
9 cm, met een korte, rechte snavel. Het mannetje heeft een zwarte kruin met rode veertoppen, het vrouwtje een geheel zwarte kruin. Nek en zijkant van de kop zijn witachtig met fijne zwarte streepjes. De bovendelen zijn grijsachtig olijf. De onderdelen zijn effen, dof geelachtig wit, zonder banden of vlekken. De staart is zwart, met witte binnenvlaggen van de middelste veren.
Verwarringssoorten
De goudkapdwergspecht Picumnus aurifrons heeft een groenigere rug en is onder gebandeerd of gestreept; het mannetje heeft een gele voorkruin. Lafresnayes dwergspecht Picumnus lafresnayi is onder duidelijk zwart gebandeerd en leeft meer in bos op terra firme en in de uitlopers. De roodbuikdwergspecht Picumnus rufiventris is groter en onder roodbruin.
Leefgebied
Jong bos en struikgewas op riviereilanden en oevers, met Cecropia, Tessaria en wilgachtige struiken, aangrenzend secundair bos en soms de randen van weiland en tuinen, vooral onder 300 m. Foerageert vaak in de kruinen van jonge Cecropia-bomen en op dunne takken, in paren of met gemengde groepen. Eet kleine insecten en larven. Broedt in een zelf uitgehakte holte in een dunne dode tak.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Peru in het noordoosten, langs de Amazone, de benedenloop van de Marañón, de Ucayali en de Napo. In Colombia alleen in het uiterste zuidoosten, langs de Amazone bij Leticia. In Ecuador niet met zekerheid vastgesteld. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het uiterste westen van Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek op riviereilanden bij Iquitos, zoals Padre Isla, of langs de Amazone bij Leticia, in jonge Cecropia en struikgewas. Een boottocht naar een eiland met jonge begroeiing geeft de meeste kans.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Het leefgebied ontstaat steeds opnieuw door de verleggende rivieren; de stand neemt vermoedelijk licht af.
Wetenschappelijke naam
Picumnus castelnau | Malherbe, 1862
Malherbe beschreef de soort in 1862 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Picumnus werd in 1825 ingevoerd door Temminck. De geslachtsnaam verwijst naar Picumnus, een Romeinse god van vruchtbaarheid en landbouw, broer van Pilumnus, wiens naam verwant is aan Latijn picus, 'specht'. De soortnaam eert François Louis Nompar de Caumont de La Force, graaf van Castelnau (1810–1880), Frans natuuronderzoeker die van 1843 tot 1847 een expeditie door Zuid-Amerika leidde. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Sarayacu, Ecuador.